WSZYSTKO,
CZEGO NIKT MI NIE POWIEDZIAŁ
Powieść, poradnik i osobisty dziennik dla
współczesnych nastolatek
O przyjaźni, samoakceptacji i odwadze, by być sobą
Moim dwóm córkom.
Za wszystkie przewrócone oczami odpowiedzi.
Za trzaśnięcia drzwiami, po których pięć minut później słyszę: „Mamo, a co jest na kolację?”.
Za bluzy porzucone na krzesłach, kubki odnajdywane w najdziwniejszych miejscach i rozmowy, które zaczynają
się od „Ty i tak nie zrozumiesz”.
Za Wasze wielkie emocje, jeszcze większe marzenia i ten niezwykły talent do doprowadzania mnie do szaleństwa,
a chwilę później do śmiechu.
Za wszystkie wieczory, kiedy przychodzicie się przytulić, choć jeszcze przed chwilą byłyście na mnie śmiertelnie
obrażone.
To dzięki Wam uczę się każdego dnia, że macierzyństwo nie polega na znajomości wszystkich odpowiedzi.
Czasem polega na tym, żeby usiąść obok. Posłuchać. Nie przerywać. Przyznać, że też się czegoś nie wie.
I kochać nawet wtedy, kiedy żadna ze stron nie potrafi znaleźć właściwych słów.
A wszystkim dziewczynom, które kiedykolwiek poczuły się niewystarczające, zbyt wrażliwe, zbyt głośne, zbyt
ciche albo po prostu inne:
Nie musicie być idealne.
Nie musicie podobać się wszystkim.
Nie musicie zasługiwać na miłość ocenami, wyglądem ani liczbą polubień.
Jesteście ważne. Już teraz. Dokładnie takie, jakie jesteście.
Z miłością — mama, która też wciąż się uczy.
Nie musisz być dziewczyną, którą wszyscy polubią.
Ważne, żebyś nie zgubiła tej,
którą naprawdę jesteś.
Hej, dziewczyno!
Tak, właśnie do Ciebie mówię.
Do tej, która czasami śmieje się najgłośniej w całej klasie, a wieczorem płacze w poduszkę, żeby nikt nie usłyszał.
Do tej, która potrafi godzinami wybierać zdjęcie na Instagram, a później i tak zastanawia się, czy nie wygląda na nim głupio.
Do tej, która udaje, że nie obchodzi jej, dlaczego ktoś nie odpisał na wiadomość, choć sprawdziła telefon już siedemnaście razy.
Do tej, która zakochała się po uszy. Albo jeszcze nigdy się nie zakochała i zastanawia się, czy coś ją omija.
Do tej, która czasem ma ochotę przytulić mamę, a pięć minut później irytuje się, bo mama zadała tylko jedno pytanie za dużo.
I do tej, która ma wrażenie, że wszyscy inni dostali jakąś tajemną instrukcję dorastania. Tylko ona nie.
Wiesz co? Nikt takiej instrukcji nie dostał. Nawet dziewczyna, która zawsze wygląda
idealnie. Nawet ta, która ma mnóstwo znajomych, chłopaka i setki serduszek pod
zdjęciami. Nawet dorośli, którzy czasami zachowują się tak, jakby znali odpowiedź na
wszystko. Dorastanie potrafi być piękne. Ale bywa też koszmarnie skomplikowane.
Przyjaźnie się zmieniają. Pierwsza miłość może przypominać najcudowniejszą piosenkę
świata, a później sprawić, że przez tydzień nie chcesz jej słuchać. Własne odbicie
jednego dnia wydaje się całkiem w porządku, a następnego najchętniej ominęłabyś
każde lustro. Czasami chcesz, żeby ktoś Cię zauważył. A czasami marzysz tylko o tym,
żeby wszyscy dali Ci święty spokój. I jedno, i drugie jest ludzkie. W tej książce poznasz
Maję. Ma piętnaście lat, piękne długie blond włosy, charakter, z którym nie zawsze
łatwo wygrać dyskusję, i serce, które przeżywa o wiele więcej, niż pokazuje światu. Ma
przyjaciółkę Lenę, z którą zna się niemal od zawsze. Ma młodszą siostrę Kasię, która
doprowadza ją do szału, ale często rozumie więcej, niż można by przypuszczać. Ma
rodzinę, szkołę, marzenia, kompleksy i aparat fotograficzny, dzięki któremu potrafi
dostrzegać piękno we wszystkim — tylko nie zawsze w sobie. A pewnego dnia w jej
życiu pojawia się Kuba. Ale to jeszcze nie jest historia o nim. To przede wszystkim
historia o dziewczynie, która powoli uczy się wybierać samą siebie. Nie obiecuję Ci, że
znajdziesz tu odpowiedzi na wszystkie pytania. Nie obiecuję, że po przeczytaniu
ostatniej strony już nigdy nie zwątpisz w siebie. Obiecuję coś innego. Obiecuję, że nie
będziemy udawać, że nastoletnie problemy są małe tylko dlatego, że ktoś jest młody.
Obiecuję, że będziemy rozmawiać o przyjaźni, która potrafi zranić. O pierwszej miłości,
zazdrości, granicach, trudnych słowach, rodzinnych nieporozumieniach i odwadze
proszenia o pomoc. Będą tu też miejsca tylko dla Ciebie. Możesz zapisywać w nich
sekrety, rysować, wklejać zdjęcia, pisać listy, których nigdy nikomu nie wyślesz. Możesz
pominąć pytanie, na które nie chcesz odpowiadać. Możesz wrócić do niego za miesiąc
albo za rok. Nie ma tutaj ocen, sprawdzianów ani jedynych właściwych odpowiedzi.
A jeśli kiedyś będzie Ci naprawdę ciężko, nie musisz radzić sobie sama. Porozmawiaj
z kimś, komu ufasz — rodzicem, bliską osobą, psychologiem. Proszenie o pomoc nie
odbiera Ci siły. Chciałabym, żebyś podczas czytania tej książki czasami pomyślała: „Ojej,
przecież ja też tak mam”. Żebyś czasem się roześmiała. Czasem wzruszyła. A czasem
zamknęła książkę tylko po to, żeby kogoś przytulić albo powiedzieć coś, co od dawna
nosisz w sercu. I zapamiętaj jedno. Nie jesteś projektem, który trzeba nieustannie
poprawiać. Jesteś człowiekiem, którego warto poznawać. Również Tobie samej. A
Twoja historia dopiero się zaczyna.
Z miłością,
Mama dwóch nastolatek, która wie, że dorastanie potrafi dać w kość —
i że dorosłym też przydałaby się czasem instrukcja obsługi własnych emocji.
♡
CZĘŚĆ I
Dziewczyna po drugiej stronie lustra
Wrzesień
„Czasami patrzymy w lustro tak długo, szukając w sobie niedoskonałości,
że zapominamy zobaczyć dziewczynę, która każdego dnia próbuje, marzy,
kocha i walczy o swoje miejsce w świecie.”
Nie wszystko, co widzisz w lustrze, jest prawdą o Tobie.
A już na pewno nie jest całą prawdą.
Rozdział 1
Zdjęcie, którego nie chciałam zobaczyć
„Jedno zdjęcie potrafi zatrzymać sekundę. Ale nie powinno decydować o tym, jak widzisz całe swoje życie.”
Gdyby ktoś zapytał mnie, co najbardziej lubię
w poniedziałkach, odpowiedziałabym bez wahania: moment,
w którym się kończą. Nie żebym miała coś przeciwko
początkom. Po prostu te poniedziałkowe wyjątkowo rzadko
zwiasłowały coś dobrego.
Tego ranka obudził mnie dźwięk suszarki do włosów,
dobiegający z łazienki, i głos mojej młodszej siostry:
— Maaaaaja! Masz jeszcze długo?!
Otworzyłam jedno oko. Siódma zero sześć. Budzik miał
zadzwonić cztery minuty wcześniej. Prawdopodobnie
zadzwonił, ale uznałam, że nie zasługuje na moją uwagę.
— Kasia, błagam! — zawołałam spod kołdry. — Jest siódma
rano!
— No właśnie! A ty zajmujesz łazienkę od pół godziny!
Uniosłam głowę.
— Kasiu, ja jestem w łóżku.
Za drzwiami zapadła cisza.
— To kto jest w łazience?
— Może mama?
— Mama robi śniadanie.
— To może tata postanowił zostać influencerem
kosmetycznym. Nie wiem!
Usłyszałam charakterystyczne prychnięcie mojej
dwunastoletniej siostry.
— Bardzo śmieszne.
Kasia miała niezwykły talent do trzech rzeczy: zadawania
pytań w najmniej odpowiednim momencie, pożyczania
moich ubrań bez pytania i zachowywania się tak, jakby całe
nasze mieszkanie było jej prywatnym królestwem. Była też
jedyną osobą, która potrafiła doprowadzić mnie do furii,
a pięć minut później rozśmieszyć tak, że nie mogłam złapać
oddechu.
W końcu zwlokłam się z łóżka, odgarniając z twarzy długie
blond włosy. Zaczepiły się o łańcuszek, który dostałam od
babci na piętnaste urodziny.
— Świetnie — mruknęłam. — Nawet moje włosy próbują
mnie zatrzymać w domu.
Podeszłam do lustra. W odbiciu zobaczyłam dziewczynę
z lekko rozczochranymi włosami, zaspanymi oczami i miną
osoby, która powinna otrzymywać wynagrodzenie za
wstawanie przed ósmą. Podobno miałam ładne włosy.
Mama mówiła, że są moim największym atutem. Babcia
twierdziła, że wyglądają jak złoto w słońcu. Kasia natomiast
uważała, że zostawiam ich tyle na szczotkach, iż niedługo
będzie mogła zrobić z nich drugi dywan.
Ja widziałam głównie to, że nigdy nie układały się tak, jak
chciałam. Związałam je w niedbały kucyk, wciągnęłam
dżinsy i ulubioną bluzę, po czym ruszyłam do kuchni.
Przy stole siedział tata z kubkiem kawy i telefonem. Mama
pakowała Kasi drugie śniadanie, jednocześnie próbując
znaleźć kluczyki do samochodu.
— Dzień dobry, moje słoneczko — powiedział tata.
— Jeśli to słońce, to chyba podczas zaćmienia — zauważyła
Kasia.
Spojrzałam na nią. Miała na sobie moją szarą bluzę. Moją.
Szarą. Bluzę.
— Kasia.
— Co?
— Co masz na sobie?
Spojrzała w dół, jakby dopiero teraz zauważyła własne
ubranie.
— Bluzę.
— Moją bluzę.
— Ale przecież teraz jest na mnie.
Tata zakrztusił się kawą.
— Dziewczyny, proszę — odezwała się mama, nie
odwracając się od blatu. — Jest poniedziałek. Spróbujmy
przeżyć go bez wojny domowej.
— Ona wzięła moją bluzę!
— Pożyczyłam — poprawiła mnie Kasia. — I to jest zupełnie
inna sytuacja prawna.
— Oddaj ją po szkole.
— Dobra, dobra. Ale przyznaj, że dobrze w niej wyglądam.
Nie odpowiedziałam, bo niestety wyglądała. Usiadłam przy
stole, sięgnęłam po tosta i właśnie miałam zapytać tatę, czy
może mnie podrzucić, kiedy telefon zawibrował obok
talerza. Na ekranie pojawiło się powiadomienie. LENA ♡
MAJAAAA!!!
Wrzuciłam zdjęcia z soboty!
Musisz zobaczyć!!!
Uśmiechnęłam się. Lena była moją najlepszą przyjaciółką od
siódmego roku życia. Znała moje najgorsze fryzury,
wszystkie kompromitujące wspomnienia z podstawówki
i fakt, że jako dziewięciolatka przez miesiąc byłam
przekonana, że zostanę światowej sławy treserką delfinów.
Wiedziała o mnie prawie wszystko. A przynajmniej tak
wtedy myślałam.
W sobotę byłyśmy na piętnastych urodzinach Oli. Tort,
muzyka, mnóstwo zdjęć, śmiech i dziewczyny z nowej klasy,
które dopiero zaczynałyśmy poznawać. To był naprawdę
dobry wieczór. Jeden z tych, podczas których zapomina się
na chwilę o sprawdzianach, porównywaniu się z innymi
i o tym, czy przypadkiem nie mówi się za dużo. Otworzyłam
profil Leny. Pierwsze zdjęcie przedstawiało Olę z tortem.
Na drugim Lena i Zuza wygłupiały się przed lustrem. Na
trzecim stałyśmy wszystkie razem. I wtedy mój uśmiech
zniknął. Lena wyglądała ślicznie. Jej ciemne włosy układały
się idealnie, a uśmiech przypominał ten z reklam
kosmetyków. Ola miała lekko przechyloną głowę
i wyglądała, jakby fotograf uchwycił ją podczas sesji do
magazynu. Zuza śmiała się szeroko, ale nawet ten śmiech
wydawał się jakiś… ładny. A ja? Stałam trochę z boku,
z rozwianymi włosami, przymkniętym jednym okiem
i ustami otwartymi w połowie śmiechu. Wyglądałam,
jakbym właśnie usłyszała najgłupszy żart świata. Albo
próbowała połknąć muchę. Powiększyłam zdjęcie. Potem
jeszcze raz. I jeszcze.
— Maja, zjesz ten tost czy zamierzasz go obserwować? —
zapytała mama.
Nie odpowiedziałam. Patrzyłam na swoją twarz. Na nos,
który nagle wydawał mi się za duży. Na policzki. Na dziwnie
ułożone włosy. Na to, że wszystkie dziewczyny wyglądały
dobrze. Wszystkie oprócz mnie.
— Maja? — powtórzyła mama.
— Już.
Zablokowałam telefon i odłożyłam go ekranem do dołu.
Jeszcze kilka minut wcześniej czułam się całkiem
zwyczajnie. Może trochę śpiąca. Trochę zirytowana Kasią.
Ale poza tym dobrze. Teraz miałam ochotę wrócić do łóżka
i zostać tam przynajmniej do piątku. Najgorsze było to, że
doskonale pamiętałam tamten wieczór. Pamiętałam, jak Ola
prawie upuściła tort. Jak Lena zaczęła śpiewać zupełnie nie
tę piosenkę, którą wszyscy śpiewali. Jak śmiałam się tak
mocno, że rozbolał mnie brzuch. Ani przez chwilę nie
zastanawiałam się wtedy, czy dobrze wyglądam. Dopiero
teraz, patrząc na ekran telefonu, zaczęłam oceniać ten
wieczór tak, jakby był nieudanym sprawdzianem z bycia
ładną. I chyba właśnie to zabolało najbardziej, bo jedno
zdjęcie sprawiło, że zapomniałam, jak bardzo byłam
szczęśliwa.
— Maja, jedziemy! — Głos taty wyrwał mnie z zamyślenia.
Zerknęłam na zegarek. Siódma trzydzieści osiem. Świetnie.
Miałam dokładnie dwie minuty, żeby znaleźć plecak, założyć
buty i udawać osobę, która panuje nad własnym życiem.
— Gdzie jest moja kurtka?!
— Tam, gdzie ją wczoraj rzuciłaś! — odpowiedziała mama
z kuchni.
— Czyli gdzie?!
— Maju, nie jestem systemem lokalizacji zagubionych
ubrań!
Kasia wychyliła głowę z przedpokoju. Włosy miała związane
w niedbały kucyk, a na ramieniu wisiał jej plecak
z breloczkiem, który podarowałam jej na urodziny.
— Na krześle w twoim pokoju, pod trzema bluzami i torbą
z soboty.
Spojrzałam na nią podejrzliwie.
— Skąd wiesz?
— Bo w przeciwieństwie do ciebie mam oczy.
— Szkoda, że nie masz jeszcze nawyku pukania do drzwi.
Pokazała mi język i zniknęła za drzwiami. Normalnie
rozpoczęłybyśmy kolejną rundę naszej codziennej wojny, ale
tego ranka nie miałam na to siły. Znalazłam kurtkę
dokładnie tam, gdzie wskazała Kasia, zarzuciłam plecak na
ramię i wybiegłam za tatą.
W samochodzie pachniało kawą i miętowymi gumami do
żucia. Tata miał zwyczaj zostawiać kubek w uchwycie,
nawet kiedy kawa dawno już wystygła. Włączył radio,
z którego popłynęła wyjątkowo pogodna piosenka o tym, że
wszystko będzie dobrze, jeśli tylko uwierzy się w siebie.
Prychnęłam pod nosem. Łatwo powiedzieć, szczególnie
kiedy nikt właśnie nie wrzucił do internetu zdjęcia, na
którym wyglądasz jak człowiek zaskoczony kichnięciem.
— Coś cię gryzie? — zapytał tata, zatrzymując się przed
przejściem dla pieszych.
— Nie.
— To dobrze. Bo jeśli jednak coś, to mam w samochodzie
miętówki. Podobno pomagają na wszystko.
— Na matematykę też?
— Na matematykę potrzebowalibyśmy czegoś znacznie
mocniejszego.
Uśmiechnęłam się odruchowo. Tata zerknął na mnie i już
o nic nie pytał. Lubiłam w nim to, że nie zawsze próbował
wyciągać ze mnie odpowiedzi na siłę. Potrafił dać
człowiekowi trochę przestrzeni, nawet jeśli nie do końca
rozumiał, co się dzieje.
Przez chwilę patrzyłam przez okno. Na chodniku
dziewczyna w czerwonej kurtce biegła do autobusu,
przytrzymując jedną ręką plecak. Starszy pan prowadził
psa, który uparcie chciał obwąchać każdy krzak. Przy
piekarni ktoś rozstawiał skrzynki z jeszcze ciepłym
pieczywem. Wszystko wyglądało zupełnie zwyczajnie.
Miasto budziło się do kolejnego poniedziałku, a ludzie
zajmowali się swoimi sprawami. Tylko ja miałam wrażenie,
że coś się we mnie przesunęło.
Telefon zawibrował w kieszeni.
LENA ♡ Widziałaś zdjęcia???
Przez chwilę patrzyłam na ekran, zastanawiając się, co
odpisać. W końcu wystukałam krótkie „Tak”. Odpowiedź
przyszła niemal natychmiast.
No i???
Napisałam: Na jednym wyglądam okropnie.
Przeczytałam wiadomość i skasowałam ją przed wysłaniem.
Spróbowałam jeszcze raz: Możesz usunąć trzecie? To też
zabrzmiało mi jakoś niewłaściwie. Zbyt stanowczo? Zbyt
obrażalsko? Nie wiedziałam. W końcu zablokowałam telefon
i schowałam go do kieszeni. Nie rozumiałam, dlaczego tak
trudno jest napisać jedno proste zdanie dziewczynie, która
zna mnie niemal całe życie. Nie chciałam robić awantury
ani oskarżać Leny o coś strasznego. Chciałam tylko, żeby
tego zdjęcia nie było. A jednak już samo wyobrażenie sobie
jej reakcji sprawiało, że żołądek zaciskał mi się w ciasny
supeł.
Przed wejściem do szkoły panował zwykły poranny chaos.
Ktoś próbował dopić kawę przed dzwonkiem, ktoś inny
przepisywał zadanie domowe, a dwie dziewczyny z drugiej
klasy kłóciły się o to, czy nauczycielka biologii
zapowiedziała kartkówkę. W szatni pachniało mokrymi
kurtkami i perfumami, którymi jedna z uczennic spryskała
się tak obficie, jakby planowała odstraszyć nimi wszystkie
żywe organizmy w promieniu pięciu metrów.
Lenę zauważyłam przy szafkach. Stała z Olą i Zuzą, śmiejąc
się z czegoś na telefonie. Miała na sobie jasne dżinsy,
kremowy sweter i włosy spięte dużą klamrą. Wyglądała tak,
jakby poniedziałkowe poranki były jej ulubioną częścią
tygodnia. Kiedy mnie zobaczyła, uniosła rękę i uśmiechnęła
się szeroko.
— Majaaaa!
Zawsze tak przeciągała moje imię, jakby próbowała zawołać
mnie z drugiego końca stadionu. Zwykle mnie to
rozśmieszało. Tego dnia jedynie poprawiłam pasek plecaka
i podeszłam bliżej.
— Hej.
— Widziałaś zdjęcia? — zapytała, zanim zdążyłam odłożyć
plecak.
— Tak.
— Są świetne, nie? Ola wygląda na nich jak modelka!
— Chyba jak modelka, która właśnie próbowała zjeść tort
razem ze świeczkami — wtrąciła Zuza.
Ola roześmiała się i szturchnęła ją łokciem. Spróbowałam
się uśmiechnąć, ale czułam, że mięśnie twarzy nie bardzo
chcą współpracować. Lena zauważyła moją minę, choć
najwyraźniej uznała, że jestem po prostu niewyspana.
— Lena, możemy pogadać? — zapytałam.
— Przecież gadamy.
— Tak, ale… na chwilę. Same.
Spojrzała na mnie zaskoczona, lecz po chwili skinęła głową.
Odeszłyśmy kilka kroków w stronę okna przy końcu
korytarza. Wokół nas uczniowie mijali się, rozmawiając
i śmiejąc się, a ja nagle poczułam się tak, jakbym
przygotowywała się do wygłoszenia przemówienia przed
całą szkołą.
— Chodzi o to trzecie zdjęcie — zaczęłam.
— Co z nim?
— Mogłabyś je usunąć?
Lena zamrugała, jakby nie była pewna, czy dobrze
usłyszała.
— Dlaczego?
— Bo nie podoba mi się, jak na nim wyglądam.
Wyjęła telefon, odnalazła fotografię i przez chwilę się jej
przyglądała. Potem spojrzała na mnie z pobłażliwym
uśmiechem.
— Maja, przecież wyglądasz normalnie.
Normalnie. Nie wiem, dlaczego właśnie to słowo tak mocno
we mnie uderzyło. Lena nie powiedziała nic szczególnie
okrutnego. Nie wyśmiała mnie ani nie wskazała żadnej
wady. A jednak zabrzmiało to tak, jakby właśnie wystawiła
mi ocenę, o którą nigdy nie prosiłam.
— Wiem, że dla ciebie to może być głupie, ale naprawdę nie
chcę, żeby to zdjęcie tam było — powiedziałam.
— Przesadzasz.
Dwa słowa. Tak krótkie, że zajęły jej może sekundę, a mimo
to poczułam je tak, jakby ktoś nagle zamknął mi drzwi przed
nosem.
— Nie przesadzam.
Lena westchnęła.
— Maja, wszyscy na zdjęciach czasem dziwnie wychodzą.
Nie będę usuwać całej relacji tylko dlatego, że masz
zamknięte jedno oko.
— Możesz usunąć tylko to jedno zdjęcie.
— Ale ono jest śmieszne!
— Dla ciebie.
Wyrwało mi się ostrzej, niż zamierzałam. Lena spojrzała na
mnie z irytacją, a ja poczułam znajome ukłucie wstydu. Nie
chciałam się kłócić, ale coraz bardziej denerwowało mnie
to, że muszę tłumaczyć, dlaczego coś, co dotyczy mojej
twarzy, jest dla mnie ważne.
— No dobra, nie musisz od razu się denerwować —
odpowiedziała.
— Nie denerwuję się.
Było to oczywiście kłamstwo. Denerwowałam się tak
bardzo, że miałam ochotę rzucić plecakiem w najbliższą
szafkę. Najbardziej jednak złościło mnie to, że zupełnie nie
potrafiłam jej wyjaśnić, co naprawdę czuję.
— To czemu robisz z tego taką aferę?
Przez chwilę milczałam. Chciałam powiedzieć jej, że gdy
patrzę na fotografię, widzę wszystkie rzeczy, których
w sobie nie lubię. Że przez jeden obraz zaczęłam
porównywać się z dziewczynami, które znałam od lat. Że
nagle bałam się, iż inni również zobaczą to, co ja. I że
najbardziej boli mnie nie samo zdjęcie, lecz fakt, że moja
najlepsza przyjaciółka nie próbuje nawet zrozumieć,
dlaczego jest dla mnie tak ważne.
Zamiast tego powiedziałam tylko:
— Po prostu cię proszę.
Lena popatrzyła na telefon, a potem na mnie.
— Pogadamy później, dobra? Zaraz dzwonek.
Odwróciła się i wróciła do Oli oraz Zuzy. Zostałam przy
oknie, obserwując własne odbicie w szybie. Długie blond
włosy, jasna bluza, plecak zsuwający się z ramienia.
Wyglądałam zupełnie zwyczajnie, ale czułam się tak,
jakbym właśnie zrobiła z siebie idiotkę. Jednocześnie byłam
zła, że pozwoliłam Lenie zakończyć rozmowę, zanim
naprawdę mnie wysłuchała.
Na pierwszej lekcji mieliśmy język polski. Pani Wysocka,
która wyglądała na osobę zdolną wykryć brak pracy
domowej samym spojrzeniem, zapisała na tablicy temat:
„Portret a prawda o człowieku”. Pomyślałam, że to
wyjątkowo nieśmieszny żart ze strony wszechświata.
— Czy zdjęcie może powiedzieć nam wszystko o osobie,
którą przedstawia? — zapytała nauczycielka.
Kilka osób podniosło ręce, ale ja wpatrywałam się w zeszyt,
próbując nie myśleć o fotografii Leny.
— Nie, bo można je przerobić — odpowiedział chłopak
z pierwszej ławki.
— Albo zrobić z takiej perspektywy, że wygląda się zupełnie
inaczej — dodała Ola.
Pani Wysocka oparła się o biurko i rozejrzała po klasie.
— A co z emocjami? Czy zawsze możemy odczytać, co
naprawdę czuła fotografowana osoba?
Nie podniosłam ręki, ale natychmiast pomyślałam
o sobotnim wieczorze. O torcie, muzyce i śmiechu. O tym,
że na zdjęciu wyglądałam na rozbawioną, choć rano
zobaczyłam w nim wyłącznie własne niedoskonałości. Jakby
wspomnienie i fotografia należały do dwóch zupełnie
różnych dziewczyn.
— Czasami ktoś się uśmiecha, ale wcale nie jest szczęśliwy
— odezwał się cichy głos z ostatniej ławki.
Odwróciłam głowę. To była Gosia. Znałam ją właściwie tylko
z widzenia. Siedziała zwykle z tyłu, nosiła przy plecaku
breloczek w kształcie małego aparatu i miała zwyczaj
rysowania drobnych gwiazdek na marginesach zeszytu. Nie
należała do osób, które zgłaszały się na każdej lekcji,
dlatego jej odpowiedź zwróciła moją uwagę.
Pani Wysocka skinęła głową.
— Właśnie. Obraz pokazuje nam tylko fragment
rzeczywistości. Resztę często dopowiadamy sobie sami.
Zapisałam to zdanie, a potem pod spodem dopisałam
własne: Zdjęcie zatrzymuje sekundę. Nie całego człowieka.
Patrzyłam na te słowa przez dłuższą chwilę. Nie sprawiły,
że nagle polubiłam fotografię Leny. Nie poczułam też
cudownej pewności siebie, o jakiej opowiadały internetowe
poradniki. Ale pierwszy raz tego dnia przyszło mi do głowy,
że może problem nie leży wyłącznie w mojej twarzy. Może
leży również w sposobie, w jaki na nią patrzę.
Na dużej przerwie Lena zachowywała się tak, jakby nic się
nie wydarzyło. Podeszła do mnie przy automacie z napojami
i zaczęła opowiadać, że Ola planuje kolejne spotkanie
w piątek. Przez chwilę miałam ochotę po prostu jej słuchać,
udawać, że wszystko jest dobrze, i pozwolić naszej porannej
rozmowie rozpłynąć się w szkolnym hałasie. Znałam ten
sposób radzenia sobie z przykrością. Był wygodny, dopóki
wieczorem nie zostawałam sama ze swoimi myślami.
— Tym razem bez tortu — oznajmiła Lena. — Podobno
mama Oli powiedziała, że jeszcze jednej kremowej plamy na
dywanie nie przeżyje.
— Rozumiem ją — mruknęłam.
— No właśnie! Pamiętasz, jak Zuza próbowała wytrzeć bitą
śmietanę rękawem?
Pamiętałam. Pamiętałam też, że na zdjęciu, którego nie
chciałam oglądać, wszystkie śmiałyśmy się właśnie z tego.
— Lena…
— Co?
— Usuniesz to zdjęcie?
Jej uśmiech zgasł.
— Maja, znowu?
— Tak. Znowu.
Tym razem nie odwróciłam wzroku. Serce biło mi szybciej,
ale miałam dość udawania, że sprawa przestała być ważna
tylko dlatego, że komuś innemu wydawała się błaha.
Lena spojrzała na mnie uważniej.
— Naprawdę aż tak ci przeszkadza?
— Naprawdę.
Przez chwilę milczała. W końcu schowała telefon do
kieszeni.
— Dobra. Po lekcjach to ogarnę.
Poczułam ulgę, ale nie tak dużą, jakiej się spodziewałam.
— Dzięki.
Lena wzruszyła ramionami.
— Tylko nadal uważam, że przesadzasz.
Nie odpowiedziałam. Zaczynałam rozumieć, że można
dostać to, o co się prosi, i mimo wszystko pozostać
z poczuciem, że ktoś cię nie usłyszał. Nie chciałam, żeby
Lena koniecznie zgadzała się ze mną we wszystkim.
Chciałam jedynie, żeby uwierzyła mi, kiedy mówiłam, że coś
mnie boli.
Kiedy wróciłam do domu, było już po szesnastej. W
przedpokoju znalazłam jeden but Kasi, dwie torby z zakupami
i karteczkę przyklejoną do lustra. Mama napisała na niej, że
obiad jest w lodówce, tata wróci później, a ja mam
przypilnować, żeby Kasia odrobiła matematykę przed
włączeniem telewizora.
Spojrzałam na samotny but leżący pod szafką i westchnęłam.
Moja siostra miała niezwykłą zdolność gubienia rzeczy, nawet
jeśli od ich drugiej połowy dzieliło ją najwyżej pół metra.
Zdjęłam kurtkę i ruszyłam w stronę kuchni, zastanawiając się,
czy Lena dotrzyma obietnicy. Telefon przez całą drogę
milczał. Nie wiedziałam jeszcze, że za chwilę najważniejsza
rozmowa tego dnia odbędzie się nie z Leną, lecz z
dwunastolatką, która prawdopodobnie znowu miała na sobie
coś z mojej szafy.
W kuchni pachniało pomidorową, którą mama ugotowała
poprzedniego wieczoru. Na stole leżał otwarty zeszyt do
matematyki, trzy kolorowe długopisy i talerz z niedojedzoną
kanapką. Wszystko wskazywało na to, że Kasia rozpoczęła
odrabianie lekcji, ale gdzieś po drodze uznała, że są na
świecie rzeczy zdecydowanie ciekawsze od ułamków.
Najwyraźniej jej zapał do nauki skończył się mniej więcej w
tym samym momencie, w którym otworzyła podręcznik.
— Kasia! — zawołałam, zaglądając do lodówki.
— Cooo?! — odpowiedziała z salonu.
— Mama kazała ci zrobić matematykę!
— Robię!
Spojrzałam na leżący przede mną zeszyt. Na stronie zapisane
było jedno działanie, a obok niego narysowana uśmiechnięta
chmurka. Trudno było uznać to za szczególnie imponujący
postęp.
— Telepatycznie?
Po chwili w drzwiach pojawiła się moja siostra. Miała na sobie
szerokie dresy i za dużą bluzę, a włosy związała w niedbały
kucyk, z którego wystawały niesforne kosmyki. Jej mina
wyrażała głębokie oburzenie, jakby właśnie niesłusznie
oskarżono ją o popełnienie poważnego przestępstwa.
— Właśnie miałam wrócić.
— Jasne. A ja właśnie miałam zostać królową Anglii.
— Nie możesz. Tam już jest król.
— Kasia, matematyka.
Wywróciła oczami z takim zaangażowaniem, że przez moment
zastanawiałam się, czy nie zostaną jej w tej pozycji.
— Naprawdę zaczynasz brzmieć jak mama.
— To najgorsza rzecz, jaką mogłaś mi powiedzieć.
— Wiem. Dlatego ją powiedziałam.
Zabrała zeszyt i usiadła przy stole, po czym rozpoczęła
poszukiwania ołówka, który przez cały czas tkwił za jej
uchem. Obserwowałam ją przez chwilę, walcząc z
uśmiechem. Kasia potrafiła doprowadzić mnie do szaleństwa
szybciej niż ktokolwiek na świecie, ale miała też niezwykły
talent do sprawiania, że nawet najgorszy dzień stawał się
odrobinę mniej nieznośny. Czasami wystarczało, że pojawiała
się w drzwiach z kolejnym absurdalnym pytaniem, a ja
mimowolnie zapominałam, dlaczego przed chwilą byłam zła.
Nałożyłam sobie zupy i usiadłam naprzeciwko niej. Przez
kilka minut jadłyśmy w milczeniu, przerywanym jedynie
skrobaniem ołówka po papierze i okazjonalnym
westchnieniem Kasi. W końcu odsunęła zeszyt, oparła brodę
na dłoni i zaczęła mi się przyglądać. Znałam to spojrzenie.
Oznaczało, że właśnie wpadła na pytanie, którego
prawdopodobnie wolałabym nie usłyszeć.
— Pokłóciłaś się z Leną?
Łyżka zatrzymała mi się w połowie drogi do ust.
— Skąd taki pomysł?
— Bo od kiedy wróciłaś, ani razu się nie uśmiechnęłaś do
telefonu.
— Może nie miałam powodu.
— No właśnie. Zwykle masz. Lena wysyła ci jakieś głupoty,
a ty śmiejesz się tak głośno, że nie mogę oglądać filmów.
— Bardzo przepraszam, że moje życie towarzyskie zakłóca
twoją działalność artystyczną.
— Oglądanie filmów to poważna sprawa — oznajmiła Kasia,
ale po chwili spoważniała. — No to co się stało?
Wzruszyłam ramionami. Nie miałam ochoty opowiadać
o zdjęciu, szczególnie komuś, kto prawdopodobnie za pięć
sekund stwierdzi, że nie rozumie problemu. Poza tym nie
chciałam przyznawać przed młodszą siostrą, jak bardzo
przejęłam się jedną fotografią. Przez cały dzień próbowałam
przekonać samą siebie, że to drobiazg, więc wypowiedzenie
tego na głos wydawało się dziwnie trudne. Kasia jednak
patrzyła na mnie tak uparcie, że wiedziałam, iż łatwo się nie
podda.
— Nic wielkiego. Lena wrzuciła zdjęcie z urodzin Oli. Nie
podoba mi się, jak na nim wyszłam, więc poprosiłam, żeby
je usunęła.
— I nie chciała?
— Powiedziała, że przesadzam.
Kasia zmarszczyła brwi, a potem przez chwilę obracała
ołówek między palcami, jakby rozważała coś wyjątkowo
skomplikowanego.
— A pokazałaś jej, które?
— Oczywiście, że pokazałam.
— No to dziwne.
Spojrzałam na nią zaskoczona. Spodziewałam się żartu,
uwagi o moich włosach albo wykładu o tym, że przejmuję
się głupotami. Tymczasem Kasia spokojnie wróciła do
rysowania małych kwadratów obok zadania, jakby właśnie
stwierdziła coś zupełnie oczywistego.
— Co jest dziwne? — zapytałam.
— Że nie usunęła. Jakby ktoś wrzucił moje zdjęcie, którego
nie lubię, też chciałabym, żeby je usunął.
— Lena mówi, że wyglądam normalnie.
— Aha.
— I że nie ma o co robić afery.
Kasia podniosła wzrok znad zeszytu i popatrzyła na mnie
uważnie.
— Ale przecież to ty jesteś na zdjęciu.
Powiedziała to tak zwyczajnie, jakby tłumaczyła mi, że woda
jest mokra, a poniedziałek następuje po niedzieli. Przez
chwilę nie wiedziałam, co odpowiedzieć. Cały dzień
próbowałam znaleźć właściwe słowa, żeby przekonać Lenę,
że mam prawo nie chcieć tej fotografii w internecie. Moja
młodsza siostra zamknęła cały problem w jednym zdaniu,
nie zastanawiając się nawet, czy powinna je wypowiedzieć.
— Mogę zobaczyć? — zapytała.
Wyjęłam telefon i odnalazłam zapisane zdjęcie. Kasia
pochyliła się nad ekranem, przyglądając się fotografii z taką
uwagą, z jaką zwykle oglądała filmiki ze zwierzętami.
— To jest to?
— Tak.
— Aha.
Czekałam na jej opinię. Nie wiedziałam, dlaczego nagle tak
bardzo mi na niej zależało, ale przez moment miałam
wrażenie, że odpowiedź Kasi może zdecydować o tym, czy
powinnam nadal czuć się źle.
— No i? — ponagliłam ją.
— Co „no i”?
— Jak wyglądam?
Kasia przyjrzała mi się, a potem znowu zerknęła na zdjęcie.
— Jak ty. Tylko jakby ktoś powiedział ci coś bardzo
śmiesznego.
— Mam zamknięte jedno oko.
— Widzę.
— I głupią minę.
— Trochę.
— Kasia!
— No co? Chciałaś prawdę!
Mimo wszystko parsknęłam śmiechem, a ona uśmiechnęła
się z zadowoleniem. Po chwili przesunęła palcem po
ekranie, powiększając fotografię.
— Ale Lena też nie wygląda idealnie — zauważyła.
— Wygląda świetnie.
— Ma coś we włosach.
Pochyliłam się bliżej. Rzeczywiście, przy skroni Leny
zaplątał się mały kawałek srebrnego konfetti. Wcześniej
zupełnie go nie zauważyłam, choć oglądałam to zdjęcie
przynajmniej kilkanaście razy.
— No i co z tego? — zapytałam.
— No właśnie.
Kasia oddała mi telefon i wróciła do zeszytu. Przez dłuższą
chwilę przyglądałam się fotografii, nie bardzo wiedząc, co
zrobić z jej odpowiedzią. Kiedy rano zobaczyłam zdjęcie, od
razu zaczęłam porównywać swoją twarz z twarzami
pozostałych dziewczyn. Nie zwróciłam uwagi na konfetti we
włosach Leny, rozmazany krem na dłoni Oli ani na to, że
Zuza wcale nie patrzyła w obiektyw. Dostrzegałam jedynie
własne niedoskonałości, jakbym miała je zakreślone
czerwonym flamastrem. Zastanawiałam się, czy pozostałe
dziewczyny też przyglądały się sobie z taką surowością, czy
tylko ja potrafiłam zepsuć sobie cały dzień jednym
spojrzeniem na ekran.
— A dobrze się wtedy bawiłaś? — zapytała nagle Kasia.
— Co?
— Na urodzinach. Fajnie było?
Przypomniałam sobie, jak śmiałyśmy się z Oli, która zamiast
zdmuchnąć świeczki, niemal przewróciła tort. Jak Lena
pomyliła słowa piosenki i zaczęła śpiewać coś zupełnie
innego niż reszta. Jak Zuza próbowała zrobić zdjęcie, ale
aparat ustawił ostrość na stojącej za nami doniczce.
Przypomniałam sobie również, jak bardzo bolał mnie brzuch
od śmiechu, kiedy wracałyśmy do domu.
— Bardzo — przyznałam.
— No to szkoda, że teraz pamiętasz tylko, jak ci włosy
sterczą.
Rzuciłam w nią złożoną serwetką.
— Jesteś okropna.
— Wiem. Ale przynajmniej szczera.
Serwetka wylądowała obok jej talerza. Kasia podniosła ją,
zwinęła w kulkę i odrzuciła w moją stronę. Po chwili obie
zaczęłyśmy się śmiać, a kiedy do kuchni weszła mama,
zastała nas w trakcie wyjątkowo żałosnej bitwy na
papierowe pociski. Na widok serwetki wystającej z mojego
talerza zatrzymała się w progu i zmrużyła oczy.
— Czy któraś z was potrafi wyjaśnić, dlaczego serwetki leżą
w zupie? — zapytała.
Kasia natychmiast wskazała na mnie.
— Maja zaczęła.
— Zdrajczyni — mruknęłam.
Mama pokręciła głową, ale kąciki jej ust lekko drgnęły.
— Posprzątajcie. I Kasia, skończ matematykę, zanim znowu
znajdziesz jakieś pilne zajęcie.
— Wszyscy się na mnie uwzięli — westchnęła moja siostra.
— Trudne jest życie dwunastolatki — powiedziałam
z powagą.
— Nie masz pojęcia.
Przez chwilę siedziałyśmy jeszcze przy stole, zbierając
papierowe kulki. Mama zajęła się rozpakowywaniem
zakupów, a Kasia z miną męczennicy wróciła do zadania,
które najwyraźniej postanowiła kończyć do następnych
wakacji. Kiedy wstałam, żeby odnieść talerz do zlewu,
siostra niespodziewanie złapała mnie za rękaw.
— Maja?
— Co?
— Nie chciałam powiedzieć, że brzydko wyglądasz. Wiesz
o tym?
Spojrzałam na nią. Z całej jej wcześniejszej pewności siebie
niewiele zostało. Wpatrywała się we mnie uważnie, jakby
dopiero teraz zaczęła się zastanawiać, czy żart z włosów
przypadkiem mnie nie zabolał. Była ode mnie trzy lata
młodsza, często zachowywała się jak nieznośny mały
potwór, ale czasami potrafiła zauważyć więcej niż ludzie,
którzy uważali się za bardzo dojrzałych.
— Wiem, mała.
— I w sumie… lubię to zdjęcie. Wyglądasz na szczęśliwą.
Poczułam ciepło gdzieś pod żebrami. Nie dlatego, że nagle
przekonałam się do fotografii. Po prostu pierwszy raz tego
dnia ktoś powiedział mi o niej coś, co nie dotyczyło mojego
wyglądu.
— Dzięki, Kasia.
— Nie ma za co. Ale nadal masz mi oddać ładowarkę.
— Ty masz moją bluzę!
— To dwie zupełnie różne sprawy.
Roześmiałam się i poszłam do swojego pokoju. Jeszcze
przed chwilą miałam wrażenie, że cały dzień był
beznadziejny, a teraz, choć nic szczególnego się nie
zmieniło, oddychało mi się trochę łatwiej. Może dlatego, że
Kasia nie próbowała mnie przekonać, iż moje uczucia są
głupie. Po prostu przyjęła do wiadomości, że naprawdę nie
chciałam tego zdjęcia w internecie.
Telefon zawibrował, kiedy próbowałam odrobić zadanie
z matematyki. Na ekranie pojawiła się wiadomość od Leny.
Usunęłam. Zadowolona?
Przez kilka sekund patrzyłam na te dwa krótkie zdania.
Otworzyłam jej profil i sprawdziłam. Zdjęcia rzeczywiście
już nie było. Poczułam ulgę, ale jednocześnie coś
nieprzyjemnie ścisnęło mnie w żołądku. Nie chodziło nawet
o samo słowo „zadowolona”. Być może Lena napisała je bez
zastanowienia, a ja znowu doszukiwałam się ukrytego
znaczenia. Jednak po naszej porannej rozmowie zabrzmiało
jak wyrzut, jakby moja prośba była czymś, czego nie
powinnam była od niej oczekiwać.
Odpisałam po krótkim namyśle.
Dzięki. Naprawdę źle się z nim czułam.
Wiadomość została odczytana niemal od razu. Przez chwilę
widziałam trzy kropki oznaczające, że Lena pisze
odpowiedź. Pojawiły się, zniknęły, a potem pojawiły się
ponownie. Wpatrywałam się w ekran, mając nadzieję, że
napisze coś, co zakończy tę dziwną sytuację między nami.
Nie potrzebowałam wielkich przeprosin. Wystarczyłoby
zwykłe zapewnienie, że się nie gniewa.
W końcu dostałam tylko:
Okej.
Odłożyłam telefon na biurko. Zazwyczaj w podobnej sytuacji
Lena przysłałaby mi jeszcze serduszko, naklejkę z kotem
albo zupełnie niepotrzebne zdjęcie swojego obiadu. Teraz
rozmowa urwała się po jednym słowie. Wiedziałam, że nie
powinnam analizować każdej wiadomości, ale kiedy kogoś
zna się tak długo, nawet drobna zmiana sposobu pisania
potrafi wydawać się znacząca. Zastanawiałam się, czy Lena
naprawdę jest na mnie zła, czy po prostu ma gorszy dzień.
Nie chciałam wysyłać kolejnej wiadomości tylko po to, żeby
sprawdzić, czy nadal mnie lubi.
Próbowałam wrócić do matematyki, ale liczby zaczęły
mieszać mi się przed oczami. Zamiast rozwiązywać
równanie, rozważałam, czy powinnam przeprosić Lenę za
swój ton. Może rzeczywiście zabrzmiałam zbyt ostro?
Przecież nie chciałam jej urazić. Z drugiej strony nie
podobała mi się myśl, że miałabym przepraszać za samo
poproszenie o usunięcie zdjęcia. Im dłużej o tym myślałam,
tym mniej byłam pewna, co właściwie powinnam zrobić.
W końcu zamknęłam zeszyt i sięgnęłam po aparat
fotograficzny stojący na półce. Dostałam go na czternaste
urodziny. Nie był najnowszy ani szczególnie profesjonalny,
ale dla mnie miał wartość znacznie większą niż wszystkie
prezenty, które można było znaleźć w reklamach. Lubiłam
fotografować zwyczajne rzeczy: krople deszczu na szybie,
światło wpadające przez kuchenne okno, kota sąsiadów
śpiącego na parapecie, dłonie mamy podczas lepienia
pierogów. Najbardziej fascynowały mnie chwile, których
nikt nie planował. Takie, które znikały, zanim człowiek
zdążył pomyśleć o zrobieniu zdjęcia.
Otworzyłam folder z fotografiami z sobotnich urodzin Oli.
Sama zrobiłam ich całkiem sporo, choć większość była
rozmazana albo krzywo wykadrowana. Na jednym Zuza
próbowała złapać spadającą serwetkę. Na innym Lena
pochylała się ze śmiechu, zakrywając twarz ręką. Było też
zdjęcie Oli z tortem, zrobione chwilę przed tym, jak
wszystkie zaczęłyśmy śpiewać. Niektóre fotografie były
ciemne, inne zbyt jasne, a kilka nadawało się właściwie
tylko do usunięcia. Mimo to żadna nie wydawała mi się
zupełnie bezwartościowa, ponieważ każda przypominała mi
jakiś drobny moment tamtego wieczoru.
Przyglądałam się im długo. Żadne z tych zdjęć nie
wyglądało jak fotografia z idealnie zaplanowanej sesji. Na
niektórych światło było zbyt żółte, na innych ktoś miał
przymknięte oczy. A jednak kiedy na nie patrzyłam,
potrafiłam niemal usłyszeć muzykę i przypomnieć sobie
atmosferę urodzin. Nie skupiałam się na tym, czy Lena
miała idealnie ułożone włosy albo czy Ola wyglądała
korzystnie. Widziałam po prostu moje przyjaciółki i wspólne
wspomnienia. Uderzyło mnie, że wobec innych potrafię być
znacznie bardziej wyrozumiała niż wobec samej siebie.
Wybrałam jedno ujęcie, na którym wszystkie śmiałyśmy się
przy stole. Było nieostre, ale miało w sobie coś, czego nie
umiałam nazwać. Prawdziwą radość, której nie da się
ustawić przed obiektywem. Wydrukowałam zdjęcie na małej
drukarce i przykleiłam je do notesu, który prowadziłam od
początku wakacji. Zwykle zapisywałam w nim pomysły na
fotografie, krótkie wspomnienia i rzeczy, o których nie
miałam ochoty rozmawiać z nikim innym. Tym razem przez
dłuższą chwilę obracałam cienkopis w palcach,
zastanawiając się, jak opisać to, co wydarzyło się tego dnia.
W końcu pod fotografią napisałam: „Chciałabym częściej
pamiętać, co czułam, zamiast zastanawiać się, jak
wyglądałam”.
Przeczytałam to zdanie dwa razy. Nie brzmiało jak coś, co
mogłoby odmienić moje życie. Nie byłam nawet pewna, czy
jutro rano, patrząc w lustro, będę umiała o nim pamiętać.
Ale chciałam spróbować. Przecież fotografia była dla mnie
sposobem zatrzymywania wspomnień, a nie
kolekcjonowaniem dowodów na to, że wszyscy powinni
wyglądać idealnie. Dlaczego więc tak łatwo zapominałam
o tym, kiedy sama znajdowałam się przed obiektywem?
Przesunęłam palcem po brzegu zdjęcia i pomyślałam o Kasi.
O tym, jak bez zastanowienia stwierdziła, że skoro to ja
jestem na fotografii, powinnam mieć prawo zdecydować,
czy chcę ją pokazywać innym. O Lenie, która obiecała je
usunąć dopiero po drugiej rozmowie. I o sobie, która przez
cały dzień bardziej martwiła się reakcją przyjaciółki niż
własnym dyskomfortem. Zaczynałam dostrzegać, że to dwie
różne sprawy: mogłam nie lubić swojego wyglądu na
zdjęciu, ale niezależnie od tego miałam prawo powiedzieć,
że nie chcę, aby ktoś je publikował.
Może właśnie to było najtrudniejsze. Nie samo patrzenie na
fotografię, lecz przyznanie przed kimś, że coś mnie zraniło,
nawet jeśli dla tej osoby wydawało się nieważne. Nie
chciałam być dziewczyną, która obraża się o wszystko. Nie
chciałam też być tą, która zawsze milczy, żeby nikomu nie
sprawić przykrości. Pomiędzy tymi dwiema skrajnościami
musiało istnieć jakieś miejsce, w którym można było mówić
szczerze, nie tracąc przy tym ludzi, na których nam zależy.
Za ścianą usłyszałam śmiech Kasi, a po chwili głos mamy
przypominającej jej o niedokończonym zadaniu.
Uśmiechnęłam się pod nosem. W domu wszystko wróciło do
zwyczajnego popołudniowego zamieszania, ale ja wciąż
myślałam o rozmowie przy szkolnym oknie. Zastanawiałam
się, czy Lena wspomniała o niej Oli albo Zuzie. Zaraz jednak
skarciłam się za tę myśl. Nie miałam żadnego powodu, żeby
zakładać, że opowiedziała komuś o naszej sprzeczce. To, że
zrobiło mi się przykro, nie oznaczało jeszcze, że wydarzyło
się coś znacznie gorszego.
Otworzyłam notes na kolejnej stronie i zapisałam pytanie:
„Dlaczego tak bardzo boję się, że ktoś się na mnie obrazi,
kiedy powiem, czego potrzebuję?”. Przyglądałam się
zapisanym słowom przez dłuższą chwilę. Nie znałam
odpowiedzi, ale czułam, że dotknęłam czegoś, co
wykraczało poza jedną fotografię i jedną rozmowę z Leną.
Podobne uczucie towarzyszyło mi przecież wcześniej, kiedy
zgadzałam się na rzeczy, na które nie miałam ochoty, albo
śmiałam się z żartów, które wcale mnie nie bawiły.
Zamknęłam zeszyt i wsunęłam go do szuflady. Telefon leżał
obok, milczący i odwrócony ekranem do dołu. Przez chwilę
miałam ochotę jeszcze raz napisać do Leny, wysłać jakiś
żart i udawać, że nic się nie wydarzyło. Ostatecznie tego nie
zrobiłam. Nie dlatego, że chciałam ją ukarać milczeniem. Po
prostu pierwszy raz od dawna postanowiłam nie naprawiać
za wszelką cenę czegoś, czego nie zepsułam sama.
Położyłam się na łóżku i spojrzałam na fotografie przypięte
nad biurkiem. Były tam zdjęcia Kasi z wakacji, rodziców
podczas wspólnej wycieczki, Leny z zeszłorocznych urodzin
i kilka krajobrazów, które zrobiłam podczas letniego
wyjazdu. Całe moje życie zapisane w małych prostokątach
papieru. Każdy z nich przedstawiał tylko ułamek sekundy,
ale za każdym kryła się znacznie dłuższa historia.
Pamiętałam przecież nie tylko to, co znajdowało się
w kadrze, ale też wszystkie rozmowy, zapachy, pomyłki
i śmiech, których aparat nie mógł zatrzymać.
Może ze mną było podobnie. Może nie powinnam oceniać
samej siebie na podstawie jednej fotografii, tak samo jak nie
oceniałam przyjaciółek na podstawie nieudanego ujęcia.
I może — choć ta myśl wydawała mi się jeszcze trochę obca
— moje uczucia zasługiwały na uwagę nawet wtedy, kiedy
ktoś inny ich nie rozumiał.
Nie wiedziałam, czy następnego dnia wszystko między mną
a Leną wróci do normy. Miałam nadzieję, że tak. Znałyśmy
się przecież od lat i jedna nieprzyjemna rozmowa nie
musiała oznaczać końca naszej przyjaźni. Mimo to coś
pozostawało niedopowiedziane. Czułam to za każdym
razem, kiedy przypominałam sobie jej słowa,
i podejrzewałam, że nie przestanę o nich myśleć tylko
dlatego, że zdjęcie zniknęło z internetu.
Zgasiłam lampkę dopiero późnym wieczorem. Za ścianą
Kasia śmiała się z czegoś podczas rozmowy z mamą,
a z kuchni dobiegał cichy stukot odkładanych naczyń. Dom
powoli zasypiał. Wtuliłam policzek w poduszkę i zamknęłam
oczy, próbując przypomnieć sobie nie fotografię, lecz
sobotni wieczór taki, jaki był naprawdę.
Tym razem przed oczami zobaczyłam nie swoją dziwną
minę, ale nas wszystkie pochylone nad tortem i śmiejące się
tak głośno, że Ola musiała dwa razy próbować zdmuchnąć
świeczki.
I z tym wspomnieniem wreszcie zasnęłam.
TERAZ TWOJA KOLEJ
Nie tylko to, co widzę w lustrze
Czasami tak bardzo skupiamy się na tym, co chciałybyśmy
zmienić w swoim wyglądzie, że zapominamy o wszystkim, co
sprawia, że jesteśmy wyjątkowe. A przecież Twoja historia to
znacznie więcej niż zdjęcia, które publikujesz, ubrania, które
nosisz, i to, co widzisz w lustrze.
Pomyśl o sobie tak, jak pomyślałaby o Tobie osoba, która
naprawdę Cię zna. Przypomnij sobie, jaka jesteś, kiedy
śmiejesz się bez skrępowania, pomagasz komuś albo robisz
coś, co kochasz.
Trzy rzeczy, które w sobie lubię — i które nie mają nic
wspólnego z moim wyglądem:
1.
2.
3.
Co potrafię robić dobrze, nawet jeśli nie zawsze to doceniam?
Za co jestem z siebie dumna, choć rzadko mówię o tym
głośno?
Nie musisz wymyślać wielkich osiągnięć. Czasami powodem
do dumy jest to, że przeprosiłaś, mimo że było Ci trudno,
obroniłaś koleżankę albo po prostu nie poddałaś się w ciężkim
dniu.
Mój głos też jest ważny
Czy zdarzyło Ci się zgodzić na coś tylko dlatego, że nie
chciałaś sprawić komuś przykrości? Może pozwoliłaś
opublikować zdjęcie, którego nie lubiłaś. Może zaśmiałaś
się z żartu, który naprawdę Cię zabolał. A może
powiedziałaś „nieważne”, chociaż w środku czułaś coś
zupełnie innego.
Stawianie granic nie oznacza bycia niemiłą. Możesz być
życzliwa i jednocześnie mówić, na co się zgadzasz, a na co
nie. Nie wszyscy zawsze zrozumieją Twoje potrzeby, ale
to nie sprawia, że stają się one mniej ważne.
W jakiej sytuacji trudno mi powiedzieć „nie”?
Czego potrzebuję wtedy od drugiej osoby?
Jak mogłabym wyrazić to spokojnie, ale stanowczo?
Dokończ zdania:
„Nie czuję się dobrze, kiedy…”
„Chciałabym, żebyś…”
„To jest dla mnie ważne, ponieważ…”
„Nie zgadzam się na…”
Możesz wrócić do tych zdań, kiedy znajdziesz się w
trudnej sytuacji. Nie musisz od razu mówić wszystkiego
idealnie. Masz prawo uczyć się tego we własnym tempie.
Rozdział 2
dziewczyny, które zawsze wyglądają dobrze
„Czasami najbardziej zazdrościmy innym tego, czego oni sami w sobie nie dostrzegają.”
Budzik zadzwonił o szóstej pięćdziesiąt, ale tym razem nie
wyłączyłam go od razu. Leżałam przez chwilę z otwartymi
oczami, patrząc na fotografie nad biurkiem. Wczoraj
wieczorem zasnęłam z postanowieniem, że nie będę już tak
bardzo przejmować się jednym nieudanym zdjęciem. Rano
jednak pierwszą rzeczą, jaką zrobiłam, było sięgnięcie po
telefon. Nie dlatego, że chciałam sprawdzić godzinę.
Chciałam wiedzieć, czy Lena napisała coś więcej.
Nie napisała. Na ekranie wciąż widniało wczorajsze „Okej”,
które teraz, przy porannym świetle, wydawało mi się
jeszcze chłodniejsze. Przez moment miałam ochotę wysłać
jej jakieś zabawne zdjęcie albo wiadomość o pracy domowej
z matematyki. Zwykle właśnie tak zaczynałyśmy dzień. Lena
pisała coś zupełnie bez sensu, ja odpowiadałam jeszcze
głupszym żartem i zanim dotarłyśmy do szkoły, miałyśmy za
sobą kilkanaście wiadomości. Tym razem odłożyłam telefon
bez odpisywania. Nie chciałam udawać, że wczorajsza
rozmowa mnie nie zabolała, ale jeszcze bardziej bałam się,
że jeśli sama nie napiszę, Lena również nie zrobi
pierwszego kroku.
Wstałam i podeszłam do lustra. Moje długie blond włosy
były rozrzucone na ramionach, a kilka kosmyków przykleiło
mi się do policzka. Przez chwilę próbowałam ułożyć je
palcami, potem sięgnęłam po szczotkę. Związałam je
wysoko, rozpuściłam, zaplotłam warkocz i znowu
rozpuściłam. Nie mogłam zdecydować, czy lepiej wyglądam
z przedziałkiem pośrodku, czy z boku. W końcu
westchnęłam i sięgnęłam po prostownicę, choć wcale nie
miałam na nią ochoty. Kiedy zobaczyłam w lustrze własną
minę, przypomniały mi się słowa Kasi o tym, że w sobotę
dobrze się bawiłam, dopóki nie zaczęłam analizować
zdjęcia.
— Maja! — rozległo się zza drzwi. — Żyjesz?
— Niestety. A co?
— Bo ja potrzebuję łazienki!
— To idź do łazienki.
— Ale prostownicę masz ty!
Otworzyłam drzwi. Kasia stała na korytarzu w piżamie
z małymi gwiazdkami i trzymała pod pachą szczotkę do
włosów. Spojrzała najpierw na mnie, potem na prostownicę
leżącą na biurku i zmarszczyła nos.
— Od kiedy ty się tak szykujesz do szkoły?
— Od kiedy ty interesujesz się moją fryzurą?
— Od kiedy chcę pożyczyć prostownicę.
— Masz dwanaście lat. Po co ci prostownica?
— Żeby wyprosłować włosy, Maju. To chyba logiczne.
— Masz całkiem proste włosy.
Kasia westchnęła, jakby przyszło jej rozmawiać z kimś
wyjątkowo ograniczonym.
— Właśnie dlatego chcę, żeby były jeszcze prostsze.
Pokręciłam głową i podałam jej szczotkę, którą zostawiła
u mnie poprzedniego dnia. Prostownicę odłożyłam na półkę.
Nie zdążyłam jej nawet włączyć, a nagle cała operacja
z włosami wydała mi się bezsensowna.
— Chodź, zrobię ci warkocz — zaproponowałam.
Kasia spojrzała na mnie podejrzliwie.
— Taki normalny czy jeden z tych twoich, po których
wyglądam jak przedszkolak?
— Taki, żebyś nie wyglądała jak osoba, która pokłóciła się
ze szczotką.
Po kilku sekundach namysłu usiadła na moim krześle.
Rozczesywałam jej włosy, podczas gdy ona opowiadała mi
o dziewczynie ze swojej klasy, która podobno przyszła
wczoraj do szkoły w nowych butach i przez całe dwie
przerwy chodziła po korytarzu, żeby wszyscy je zauważyli.
Kasia mówiła z udawaną obojętnością, ale po sposobie,
w jaki opisywała buty, domyśliłam się, że trochę jej się
podobały. Zapytałam, czy sama chciałaby takie mieć.
Wzruszyła ramionami i oznajmiła, że może trochę, ale na
pewno nie aż tak bardzo, żeby błagać o nie mamę.
Uśmiechnęłam się do własnego odbicia. Jeszcze niedawno
byłam przekonana, że Kasia nie przejmuje się takimi
rzeczami. Zwykle sprawiała wrażenie, jakby niewiele
obchodziło ją to, co myślą inni. Tymczasem zaczynałam
dostrzegać, że również ona powoli wchodzi do świata,
w którym wygląd, ubrania i opinie koleżanek potrafią
urastać do zaskakująco ważnych spraw.
Do szkoły dotarłam kilka minut przed ósmą. Na korytarzu
panował tłok, a przy schodach zebrała się grupa dziewczyn
z naszej klasy. Ola pokazywała coś na telefonie Zuzie
i dwóm koleżankom, których imiona wciąż mi się myliły.
Wszystkie pochylały się nad ekranem, co chwilę wybuchając
śmiechem. Minęłam je z zamiarem pójścia prosto do szafki,
ale Ola zawołała mnie, zanim zdążyłam skręcić.
— Maja! Chodź, zobacz!
Zatrzymałam się. Jeszcze wczoraj takie wezwanie nie
wzbudziłoby we mnie żadnych podejrzeń. Dzisiaj przez
ułamek sekundy zastanawiałam się, czy znowu chodzi
o jakieś zdjęcie. Ola jednak pokazywała krótki filmik
z sobotnich urodzin, na którym Zuza usiłowała zatańczyć
układ poznany z internetu. Miała tak poważną minę, jakby
od jej występu zależały losy całego świata, a po kilku
sekundach potknęła się o własną nogę i wpadła na kanapę.
— Przysięgam, że ta kanapa stanęła mi na drodze! —
protesłowała Zuza, kiedy wszystkie zaczęłyśmy się śmiać.
Obok Oli stała Lena. Zauważyła mnie od razu, ale zamiast
przywitać się tak głośno jak zwykle, uśmiechnęła się krótko
i wróciła wzrokiem do telefonu. Poczułam ukłucie
niepokoju, choć próbowałam nie przywiązywać do tego zbyt
dużej wagi. Może po prostu była zmęczona. Może nie
zdążyła jeszcze wypić swojej porannej kawy, którą od
początku września kupowała niemal codziennie w drodze do
szkoły. A może naprawdę miała mi za złe wczorajszą
rozmowę.
— Hej — powiedziałam, podchodząc bliżej.
— Hej — odpowiedziała Lena.
Ola wyciągnęła telefon w moją stronę.
— Musisz obejrzeć jeszcze raz. Zwróć uwagę na minę Zuzy
sekundę przed upadkiem.
Filmik rzeczywiście był zabawny, ale kiedy wszystkie
śmiałyśmy się po raz kolejny, zauważyłam, że Lena
spogląda na mnie z ukosa. Nie wiedziałam, czy szuka
mojego spojrzenia, czy tylko sprawdza, czy dobrze się
bawię. W końcu sama zerknęłam w jej stronę
i uśmiechnęłam się niepewnie. Odpowiedziała podobnym
uśmiechem, po czym schowała telefon do kieszeni.
— Idziemy? — zapytała.
Ruszyłyśmy razem w stronę sali, ale rozmowa nie kleiła się
tak jak zwykle. Lena opowiadała Oli o nowych butach, które
zamówiła przez internet, a ja szłam obok i od czasu do
czasu wtrącałam krótkie komentarze. Czułam się dziwnie,
jakbym nagle znalazła się w grupie znajomych, do której
kiedyś należałam bez żadnego wysiłku, a teraz musiała
przypominać o swojej obecności.
Na schodach minęła nas Wiktoria z równoległej klasy. Miała
idealnie ułożone ciemne włosy, delikatny makijaż i ubrania
wyglądające tak, jakby każdy element został wybrany
z niezwykłą starannością. Znałam ją głównie z widzenia
oraz z mediów społecznościowych, gdzie publikowała
zdjęcia, pod którymi niemal zawsze pojawiały się dziesiątki
komentarzy. W szkole wyglądała równie dobrze jak
w internecie, co wydawało mi się szczególnie
niesprawiedliwe o ósmej rano.
— Boże, ona zawsze wygląda świetnie — westchnęła Ola,
kiedy Wiktoria zniknęła za zakrętem.
— Prawda? — przytaknęła Zuza. — Ja ledwo zdążę umyć
włosy, a ona wygląda, jakby codziennie rano ktoś ją
przygotowywał do sesji zdjęciowej.
Lena poprawiła klamrę we włosach i zaśmiała się cicho.
— Widziałam, jak wrzuciła wczoraj zdjęcie z kawiarni.
Nawet kawa wyglądała tam ładniej niż moja twarz po
przebudzeniu.
Wszystkie się roześmiały, ale ja poczułam znajome ukłucie.
Jeszcze chwilę temu byłam przekonana, że to Lena należy
do dziewczyn, które zawsze wyglądają idealnie. Tymczasem
ona właśnie porównywała się z kimś innym. Zastanawiałam
się, czy Wiktoria również ma osobę, przy której czuje się
mniej atrakcyjna. I czy gdzieś na świecie istnieje
dziewczyna, która po prostu wstaje rano, patrzy w lustro
i bez żadnego zastanowienia uznaje, że wszystko z nią
w porządku.
Na drugiej lekcji mieliśmy godzinę wychowawczą. Nasza
wychowawczyni, pani Malinowska, rozdała kartki
i poprosiła, żebyśmy zapisali na nich trzy cechy, z których
jesteśmy dumni. Zadanie wydawało się proste, dopóki nie
spojrzałam na pustą kartkę. Przez kilka sekund próbowałam
wymyślić coś, co nie zabrzmi ani zarozumiale, ani
śmiesznie. Mogłam napisać, że jestem lojalna, ale
wczorajsza sprzeczka z Leną sprawiła, że nie miałam ochoty
myśleć o przyjaźni. Mogłam napisać, że dobrze fotografuję,
ale zaraz przypomniałam sobie zdjęcia innych dziewczyn,
które wyglądały o wiele bardziej profesjonalnie niż moje.
Po kilku minutach zapisałam tylko jedno słowo: „Uparta”.
— To niekoniecznie zaleta — szepnęła Lena, zaglądając mi
przez ramię.
Odwróciłam się w jej stronę. Siedziała przy sąsiedniej ławce
i uśmiechała się lekko. Znałam ten ton. Zwykle używała go,
kiedy chciała mnie podrażnić, a ja odpowiadałam czymś
równie złośliwym. Tego dnia jednak nie potrafiłam ocenić,
czy żartuje, czy nawiązuje do wczorajszej rozmowy.
— Zależy, w jakiej sytuacji — odpowiedziałam.
— No, na przykład kiedy ktoś ci mówi, żebyś odpuściła.
Spojrzałam na nią uważniej. Jej uśmiech nie zniknął, ale
w oczach zauważyłam coś, czego wcześniej nie umiałabym
nazwać. Zniecierpliwienie? Urazę? A może sama
dopowiadałam sobie znaczenie, którego wcale tam nie było?
— Dziewczyny, pracujemy samodzielnie — przypomniała
pani Malinowska.
Lena odwróciła się do swojej kartki. Ja również pochyliłam
głowę, ale przez następnych kilka minut nie napisałam ani
jednego słowa. Próbowałam przekonać samą siebie, że nie
powinnam analizować każdego komentarza przyjaciółki.
Wczoraj przecież właśnie o tym rozmawiałam z Kasią i sama
zapisałam w notesie, że nie każda myśl musi być prawdą.
Łatwo było jednak dojść do takiego wniosku we własnym
pokoju. Znacznie trudniej zastosować go wtedy, kiedy osoba
siedząca obok zachowywała się inaczej niż zwykle.
— Macie jeszcze dwie minuty — oznajmiła wychowawczyni.
Zerknęłam na kartkę, na której samotne słowo wyglądało
trochę żałośnie. Przez chwilę zastanawiałam się, czy nie
skreślić „uparta” i nie zastąpić go czymś bezpieczniejszym,
na przykład „pomocna”. Wtedy usłyszałam cichy szelest
papieru. Dziewczyna siedząca za mną przesunęła coś na
skraj mojej ławki.
Odwróciłam głowę. Gosia wskazała wzrokiem niewielki
ołówek, który wcześniej spadł mi na podłogę.
— Chyba twój — powiedziała.
— O, dzięki. Nawet nie zauważyłam.
Uśmiechnęła się i już miała wrócić do swojej pracy, ale
zatrzymała wzrok na mojej kartce.
— Upór może być zaletą — powiedziała cicho.
Spojrzałam na nią zaskoczona.
— Tak?
— Jasne. Jeśli zależy ci na czymś ważnym i nie odpuszczasz
tylko dlatego, że ktoś uważa inaczej.
Przez moment patrzyłyśmy na siebie w milczeniu. Nie
byłam pewna, czy słyszała wcześniejszą uwagę Leny, czy po
prostu przypadkiem zobaczyła zapisane słowo. Gosia nie
próbowała jednak rozwijać tematu. Skinęła mi głową
i wróciła do własnej kartki, pozostawiając mnie
z zaskakująco przyjemnym uczuciem, że ktoś dostrzegł
w mojej cesze coś dobrego.
Dopisałam drugą rzecz: „Spostrzegawcza”. Potem
pomyślałam o Kasi, która wczoraj zauważyła mój smutek,
choć próbowałam udawać, że nic się nie stało. O tacie, który
potrafił rozśmieszyć mnie jednym głupim żartem.
O zdjęciach, które robiłam, ponieważ chciałam zatrzymywać
chwile niewidoczne dla innych. W końcu dopisałam trzecie
słowo: „Wrażliwa”.
Przez chwilę patrzyłam na swoją kartkę. Zawsze myślałam
o wrażliwości jak o czymś, co utrudnia mi życie. Byłam
przecież tą dziewczyną, która za dużo analizuje, za długo
pamięta nieprzyjemne komentarze i potrafi rozpłakać się
z powodu rzeczy, którymi inni nawet nie zaprzątają sobie
głowy. Ale może wrażliwość nie była wyłącznie ciężarem.
Może właśnie dzięki niej dostrzegałam rzeczy, na które ktoś
inny nie zwracał uwagi.
Kiedy pani Malinowska poprosiła kilka osób o odczytanie
swoich odpowiedzi, schowałam kartkę do zeszytu. Nie
byłam jeszcze gotowa opowiadać całej klasie, co w sobie
lubię. Cieszyłam się jednak, że tym razem nie zostawiłam
pustego miejsca.
Na długiej przerwie poszłam do biblioteki oddać książkę.
Zwykle robiłam to w piątki, ale po ostatnich dwóch dniach
potrzebowałam miejsca, w którym nikt nie krzyczał, nie
nagrywał filmików i nie rozmawiał o tym, kto co
opublikował. Biblioteka pachniała papierem i odrobinę
kurzem. Za wysokimi regałami słychać było cichy szum
wentylatora, a przy oknie stały dwa fotele, w których niemal
zawsze ktoś czytał.
Kiedy podeszłam do lady, zobaczyłam Gosię siedzącą przy
stoliku z aparatem fotograficznym. Przeglądała zdjęcia na
niewielkim ekranie, co chwilę naciskając przyciski
i marszcząc brwi. Obok leżał jej zeszyt z przyklejonymi
wycinkami z gazet i kilkoma czarno-białymi fotografiami.
Zatrzymałam się mimowolnie, bo aparat wyglądał znajomo.
— To twój? — zapytałam, wskazując na aparat.
Gosia podniosła głowę. Przez moment wyglądała na
zaskoczoną, jakby nie spodziewała się, że ktokolwiek do niej
podejdzie.
— Tak. Dostałam go od wujka. Trochę stary, ale nadal
działa.
— Ja też mam podobny. Tylko inny model.
Na jej twarzy pojawiło się zainteresowanie.
— Serio? Fotografujesz?
— Trochę. Głównie zwykłe rzeczy. Ludzi, miasto, takie tam.
— Zwykłe rzeczy są najlepsze — odpowiedziała, odsuwając
aparat, żebym mogła lepiej zobaczyć ekran. — Tylko
większość ludzi uważa, że trzeba jechać na drugi koniec
świata, żeby zrobić ciekawe zdjęcie.
Na ekranie zobaczyłam fotografię kałuży, w której odbijały
się gałęzie drzew i fragment nieba. Nic szczególnego,
a jednak obraz miał w sobie coś niezwykłego. Przez chwilę
wyglądało to tak, jakby niebo leżało na chodniku.
— To jest świetne — powiedziałam szczerze.
Gosia uśmiechnęła się z lekkim zakłopotaniem.
— Dzięki. Robiłam to wczoraj po deszczu. Ludzie patrzyli na
mnie trochę dziwnie, bo kucałam przy kałuży przez pięć
minut.
— Przywyknij. Ja kiedyś prawie spóźniłam się na autobus,
bo próbowałam sfotografować wróbla siedzącego na znaku
drogowym.
— Udało się?
— Wróbel odleciał. Mam za to bardzo artystyczne zdjęcie
pustego znaku.
Roześmiałyśmy się obie. Był to krótki, zwyczajny moment,
ale poczułam się zaskakująco swobodnie. Nie musiałam
wymyślać zabawnego tematu rozmowy ani zastanawiać się,
czy mówię coś odpowiedniego. Rozmawiałyśmy po prostu
o czymś, co obie lubiłyśmy.
— Robię mały album ze zdjęć z września — powiedziała
Gosia, wskazując zeszyt. — Chcę zobaczyć, czy uda mi się
znaleźć coś ciekawego w każdym dniu.
— Codziennie robisz zdjęcie?
— Próbuję. Nie zawsze wychodzi. Wczoraj miałam tę kałużę,
przedwczoraj kota sąsiadów, a w piątek panią z kwiaciarni,
która podlewała kwiaty.
Przesunęła zeszyt w moją stronę. Obejrzałam kilka
fotografii, zwracając uwagę na drobne szczegóły: światło na
płatkach kwiatów, dłonie starszej kobiety, cień drzewa na
ścianie. Zdjęcia nie były idealne technicznie, ale każde
miało swój nastrój. Zorientowałam się, że od kilku minut
w ogóle nie myślę o Lenie ani o sobotniej fotografii.
— Mogłabym ci kiedyś pokazać swoje zdjęcia —
powiedziałam.
— Chętnie.
Zabrzmiało to prosto i naturalnie, bez wielkich deklaracji
o wspólnej pasji i natychmiastowej przyjaźni. Właściwie
nadal niewiele wiedziałam o Gosi. Nie znałam jej ulubionej
muzyki, nie miałam pojęcia, z kim spędzała wakacje ani
dlaczego zwykle siedziała w ostatniej ławce. Wiedziałam
jedynie, że potrafiła dostrzec piękno w kałuży i że rozmowa
z nią była łatwiejsza, niż się spodziewałam.
Kiedy zadzwonił dzwonek, Gosia schowała aparat do torby,
a ja oddałam książkę bibliotekarce. Wyszłyśmy razem na
korytarz, po czym rozeszłyśmy się w przeciwne strony. Przy
schodach zauważyłam Lenę rozmawiającą z Olą. Na mój
widok pomachała ręką, więc podeszłam bliżej. Przez chwilę
zastanawiałam się, czy opowiedzieć jej o Gosi, ale rozmowa
szybko zeszła na zadanie z angielskiego i planowany
piątkowy wieczór.
Słuchałam Leny i odpowiadałam na jej pytania, próbując
zachowywać się normalnie. Nasza przyjaźń przecież nie
rozpadła się od jednej sprzeczki. Nadal znałyśmy swoje
żarty, lubiłyśmy te same miejsca i potrafiłyśmy rozmawiać
o wszystkim przez całe godziny. A jednak wciąż
pozostawało między nami coś niewypowiedzianego, coś,
czego żadna z nas najwyraźniej nie chciała pierwsza
poruszyć.
Kiedy wróciłyśmy do klasy, zerknęłam jeszcze na kartkę
schowaną w zeszycie. Trzy zapisane słowa nadal tam były:
„Uparta. Spostrzegawcza. Wrażliwa”. Nie wiedziałam, czy
za tydzień wybrałabym takie same odpowiedzi. Być może
nie. Ale po raz pierwszy od dłuższego czasu pomyślałam
o sobie w sposób, który nie miał nic wspólnego z wyglądem.
I było to zaskakująco miłe uczucie.
Ostatnia lekcja dłużyła się niemiłosiernie. Nauczycielka
matematyki rozwiązywała na tablicy kolejne zadania, a ja
coraz częściej spoglądałam na zegarek. Za oknem świeciło
słońce, zupełnie nieprzejęte tym, że my musimy siedzieć
w sali i rozwiązywać równania z niewiadomymi. Przez
otwarte okno docierał odległy gwizdek z boiska oraz okrzyki
chłopaków, którzy najwyraźniej mieli właśnie wychowanie
fizyczne. Kilka razy próbowałam skupić się na zeszycie, ale
moje myśli uporczywie wracały do porannej rozmowy
z Gosią.
Zastanawiałam się nad jej pomysłem robienia jednego
zdjęcia dziennie. Podobało mi się to, że nie szukała
wyjątkowych miejsc ani niezwykłych wydarzeń.
Fotografowała zwyczajną codzienność, jakby naprawdę
wierzyła, że warto jej się przyglądać. Kiedy wychodziłam
z biblioteki, przez chwilę miałam nawet ochotę wrócić
i zapytać ją, czy mogłybyśmy kiedyś wybrać się razem na
zdjęcia. Powstrzymałam się jednak. Znałyśmy się przecież
właściwie od kilku minut, a ja nie chciałam sprawiać
wrażenia osoby, która po jednej rozmowie planuje komuś
całe życie.
Dzwonek zabrzmiał dokładnie wtedy, kiedy nauczycielka
zaczynała tłumaczyć kolejne zadanie. W klasie natychmiast
rozległ się szelest zamykanych zeszytów i odsuwanych
krzeseł. Spakowałam rzeczy do plecaka, sprawdziłam, czy
nie zostawiłam telefonu pod ławką, i ruszyłam w stronę
drzwi.
— Maja, zaczekaj.
Odwróciłam się. Lena stała kilka kroków za mną
i poprawiała pasek swojej torby.
— Masz chwilę? — zapytała.
Przez moment poczułam niepokój. Od wczoraj obie
unikałyśmy szczerej rozmowy, więc nie wiedziałam, czego
teraz oczekiwać.
— Jasne.
Wyszłyśmy na korytarz i zatrzymałyśmy się przy oknie na
półpiętrze. Było to prawie to samo miejsce, w którym
poprzedniego dnia poprosiłam ją o usunięcie zdjęcia.
Spojrzałam na Lenę, zastanawiając się, czy ona również to
zauważyła. Przez chwilę poprawiała pasek torby, a potem
westchnęła.
— Słuchaj, nie chcę, żeby było między nami dziwnie.
Poczułam ulgę, której nie zamierzałam okazywać zbyt
wyraźnie.
— Ja też nie.
— Wczoraj trochę mnie zdenerwowałaś.
Zacisnęłam usta. Miałam nadzieję na inne rozpoczęcie
rozmowy.
— Wiem, ale naprawdę nie chciałam, żeby to zdjęcie było na
twoim profilu.
— Wiem. Już je usunęłam.
— I dziękuję ci za to.
Lena oparła się o parapet. Przez moment patrzyła na
uczniów schodzących po schodach, a potem odwróciła się
z powrotem do mnie.
— Po prostu czasami mam wrażenie, że bardzo się
wszystkim przejmujesz. A kiedy próbuję ci powiedzieć, że
nie ma tragedii, ty od razu myślisz, że cię nie rozumiem.
Zabolało mnie to, bo była w jej słowach odrobina prawdy.
Potrafiłam analizować różne sytuacje godzinami, a Lena
zwykle szybciej przechodziła nad nimi do porządku
dziennego. Problem polegał na tym, że nie wszystko można
było rozwiązać jednym „daj spokój”.
— Bo czasami naprawdę mnie nie rozumiesz —
odpowiedziałam spokojniej, niż się spodziewałam. — Nie
chciałam, żebyś mówiła mi, jak wyglądam. Chciałam tylko,
żebyś uszanowała to, że nie podoba mi się zdjęcie.
Lena spuściła wzrok na swoje buty.
— Okej. Może mogłam po prostu je usunąć, zamiast się
z tobą sprzeczać.
Nie były to wielkie przeprosiny. Nie zabrzmiała też
szczególnie uroczyście. Ale znałam Lenę wystarczająco
dobrze, żeby wiedzieć, że przyznawanie się do błędu nie
należało do jej ulubionych zajęć.
— Mogłaś — przyznałam.
Spojrzała na mnie i lekko uniosła brwi.
— A ty mogłaś nie patrzeć na mnie tak, jakbym popełniła
przestępstwo.
Parsknęłam śmiechem.
— Nie patrzyłam tak.
— Patrzyłaś. Jak pani Wysocka, kiedy ktoś mówi, że
zapomniał zeszytu.
— To bardzo poważne spojrzenie.
— Śmiertelnie poważne.
Roześmiałyśmy się obie, a napięcie trochę opadło. Nie
zniknęło zupełnie, ale poczułam, że znów rozmawiam
z dziewczyną, którą znałam od ośmiu lat, a nie z kimś
obcym. Przez chwilę zastanawiałam się, czy nie powiedzieć
jej jeszcze czegoś o swoich kompleksach, ale zanim
znalazłam odpowiednie słowa, Lena spojrzała w telefon.
— Wiesz, co jest najgorsze? — zapytała niespodziewanie.
— Co?
— Że rano powiedziałam Oli, że Wiktoria zawsze wygląda
idealnie. A potem przez całą matematykę zastanawiałam
się, czy moje włosy nie wyglądają beznadziejnie.
Spojrzałam na nią ze zdumieniem.
— Twoje włosy? Przecież masz świetne włosy.
Lena skrzywiła się lekko.
— Ty tak uważasz.
— Chyba wszyscy tak uważają.
— No właśnie. Wszyscy zawsze mówią coś miłego, a ja i tak
widzę, że z jednej strony mi się nie układają.
Przyjrzałam się jej fryzurze. Klamra, którą rano miała z tyłu
głowy, zsunęła się nieco na bok, a kilka ciemnych
kosmyków opadło jej na policzek. Wyglądała zupełnie
dobrze. Gdybym miała wskazać dziewczynę, która potrafi
wyjść z domu w dowolnym ubraniu i nadal prezentować się
świetnie, prawdopodobnie wymieniłabym właśnie Lenę.
— Ale nigdy nie mówiłaś, że się tym przejmujesz —
zauważyłam.
Wzruszyła ramionami.
— Bo to głupie.
— Wczoraj powiedziałaś mi dokładnie to samo.
Lena spojrzała na mnie i przez moment milczała. Nie
wyglądała na zadowoloną z tego porównania, ale nie
próbowała się z nim spierać.
— No dobra — powiedziała w końcu. — Chyba rozumiem,
o co ci chodzi.
— Nie chodzi o to, żebyś zawsze się ze mną zgadzała.
— Wiem.
— Po prostu czasem chciałabym, żebyś mnie wysłuchała,
zanim powiesz, że przesadzam.
Lena pokiwała głową, a potem poprawiła klamrę.
Zauważyłam, że robi to niemal odruchowo, podobnie jak ja
nawijam kosmyk włosów na palec, kiedy się stresuję. Przez
wszystkie lata naszej przyjaźni nie zwracałam uwagi na ten
gest. Nagle uświadomiłam sobie, jak wiele rzeczy można
przeoczyć nawet u osoby, którą zna się niemal całe życie.
— Spróbuję — odpowiedziała wreszcie. — Ale ty też musisz
czasami powiedzieć mi wprost, co cię gryzie. Nie zawsze
jestem w stanie się domyślić.
— Umowa.
Wyciągnęłam rękę, a Lena uścisnęła ją z przesadną powagą,
po czym obie zaczęłyśmy się śmiać. Był to nasz stary żart
z podstawówki. Kiedy miałyśmy po siedem lat, każdą ważną
obietnicę przypieczętowywałyśmy uściskiem dłoni,
jakbyśmy właśnie podpisywały międzynarodowy traktat.
Przez chwilę poczułam się tak, jakby nic między nami nie
mogło się naprawdę zmienić.
Po wyjściu ze szkoły poszłyśmy jeszcze do małego sklepu
niedaleko przystanku. Lena chciała kupić coś do jedzenia,
a ja przypomniałam sobie, że obiecałam Kasi jej ulubiony
jogurt. Stałyśmy przed lodówką, zastanawiając się, czy
bardziej opłaca się kupić dwa małe napoje, czy jeden duży,
kiedy do sklepu weszła Wiktoria.
Miała na sobie jasną kurtkę i wciąż wyglądała tak, jakby
przed chwilą zeszła z planu sesji zdjęciowej. Przywitała się
z Leną, którą znała z dodatkowych zajęć z angielskiego,
i podeszła do półki z wodą.
— Hej, dziewczyny. Jak życie?
— Poniedziałek był tragiczny, wtorek niewiele lepszy —
odpowiedziała Lena.
— To akurat rozumiem — westchnęła Wiktoria. —
Spóźniłam się rano i prawie nie zdążyłam na sprawdzian.
— Ty się spóźniłaś? — zdziwiłam się, zanim zdążyłam
pomyśleć.
Wiktoria roześmiała się.
— A co, wyglądam na taką, która nigdy się nie spóźnia?
Zrobiło mi się głupio. Nie znałam jej prawie wcale, a jednak
zdążyłam stworzyć w głowie cały obraz dziewczyny, która
zawsze jest perfekcyjnie przygotowana, nigdy nie ma złego
dnia i nie popełnia zwyczajnych błędów.
— Nie, po prostu… jakoś tak mi się wydawało —
przyznałam.
Wiktoria pokręciła głową.
— Dzisiaj rano nawet nie zdążyłam zjeść śniadania. Przez
dziesięć minut szukałam jednej skarpetki, a potem okazało
się, że przykleiła się do ręcznika w praniu.
Lena parsknęła śmiechem.
— Brzmi jak życie Mai.
— Dziękuję bardzo — mruknęłam.
Wiktoria uśmiechnęła się, a potem spojrzała na ekran
telefonu, który właśnie zawibrował jej w dłoni. Jej mina
zmieniła się na moment. Uśmiech zniknął, a ona szybko
odwróciła ekran i schowała urządzenie do kieszeni.
— Wszystko okej? — zapytała Lena.
— Tak. Mama pyta, kiedy wrócę.
Odpowiedziała szybko, ale w jej głosie usłyszałam nutę
zniecierpliwienia. Nie wiedziałam, czy chodzi o mamę, czy
o coś zupełnie innego. Nie zamierzałam dopytywać.
Uświadomiłam sobie jedynie, że dziewczyna, którą jeszcze
kilka godzin wcześniej uważałam za ucieleśnienie pewności
siebie, również mogła mieć sprawy, o których inni nie mieli
pojęcia.
Kiedy Wiktoria wyszła ze sklepu, Lena przez chwilę patrzyła
za nią, a potem sięgnęła po batonik.
— Wiesz, że ona podobno usuwa większość zdjęć, które
robi? — zapytała.
— Serio?
— Kiedyś na angielskim szukała jednego zdjęcia
i przypadkiem pokazała mi całą galerię. Miała chyba ze
trzydzieści prawie identycznych ujęć. Powiedziała, że na
żadnym nie wygląda tak, jak chciała.
Spojrzałam przez szybę na Wiktorię, która szła chodnikiem
z torbą przewieszoną przez ramię. Wiatr rozwiewał jej
włosy, a ona próbowała przytrzymać je dłonią, jednocześnie
szukając czegoś w kieszeni. Z daleka nadal wyglądała jak
dziewczyna, której wszystko przychodzi łatwo.
— Dziwne — powiedziałam.
— Co?
— Że możemy patrzeć na kogoś i być pewne, że ma idealne
życie, chociaż właściwie nic o nim nie wiemy.
Lena wzruszyła ramionami.
— Chyba wszyscy tak robią.
Nie odpowiedziałam, bo właśnie zaczynałam rozumieć, jak
często sama to robiłam.
W domu zastałam mamę przy kuchennym stole. Miała przed
sobą laptop, kubek herbaty i kilka kartek zapisanych
drobnym pismem. Kiedy weszłam, uniosła wzrok znad
ekranu i uśmiechnęła się zmęczona.
— Hej, kochanie. Jak było w szkole?
— Normalnie.
Mama przyjrzała mi się uważnie.
— To znaczy dobrze czy źle?
— To znaczy normalnie — odpowiedziałam, odkładając
zakupy na blat.
Wyjęłam z torby jogurt dla Kasi i wstawiłam go do lodówki.
Mama zamknęła laptop i odsunęła go na bok. Wiedziałam,
że czeka na coś więcej, ale nie miałam ochoty zdawać
szczegółowej relacji ze wszystkich wydarzeń ostatnich
dwóch dni. Z drugiej strony rozmowa z Leną sprawiła, że
poczułam się trochę spokojniejsza, a może nawet gotowa
opowiedzieć mamie o zdjęciu.
— Mamo, mogę cię o coś zapytać?
— Oczywiście.
Usiadłam naprzeciwko niej i przez chwilę przesuwałam
palcem po krawędzi stołu.
— Jak byłaś w moim wieku, to też porównywałaś się
z innymi dziewczynami?
Mama spojrzała na mnie z zaskoczeniem, a potem
uśmiechnęła się lekko.
— Oczywiście. Chociaż wtedy nie było tylu zdjęć
w internecie.
— Ale były dziewczyny, które zawsze wyglądały lepiej?
— Były dziewczyny, które moim zdaniem wyglądały lepiej —
poprawiła mnie. — To jednak nie znaczy, że one myślały
o sobie tak samo.
Opowiedziała mi o koleżance z liceum, której zazdrościła
długich, gęstych włosów i pewności siebie. Przez kilka lat
była przekonana, że tamta dziewczyna nigdy nie ma
kompleksów. Dopiero podczas szkolnej wycieczki, kiedy
przypadkiem zaczęły rozmawiać, dowiedziała się, że
koleżanka od dawna marzy o prostych włosach i zazdrości
jej naturalnych loków. Mama roześmiała się na to
wspomnienie i pokręciła głową.
— Wyobrażasz sobie? Obie spędzałyśmy mnóstwo czasu,
chcąc mieć dokładnie to, co miała druga.
— I co zrobiłyście?
— Nic szczególnego. Dalej czasem narzekałyśmy na włosy.
Ale zaczęłyśmy się z tego śmiać.
Uśmiechnęłam się. Podobało mi się, że mama nie
zakończyła historii wielką przemianą, w której obie
dziewczyny nagle pokochały siebie i przestały mieć
kompleksy. Brzmiało to znacznie bardziej prawdziwie.
— A ty? — zapytała po chwili. — Coś się wydarzyło?
Przez moment zastanawiałam się, czy powiedzieć jej
o Lenie. Ostatecznie opowiedziałam o sobotnim zdjęciu,
naszej wczorajszej sprzeczce i dzisiejszej rozmowie po
lekcjach. Nie zdradzałam wszystkich szczegółów, ale mama
słuchała bez przerywania. Kiedy skończyłam, przez chwilę
milczała.
— Rozumiem, dlaczego zrobiło ci się przykro — powiedziała
w końcu. — Nie chodziło wyłącznie o zdjęcie, prawda?
Pokręciłam głową.
— Bardziej o to, że Lena nie chciała mnie zrozumieć.
— Dobrze, że udało wam się porozmawiać.
— Chyba tak. Chociaż nadal jest trochę dziwnie.
Mama sięgnęła po kubek herbaty, a potem odstawiła go bez
picia.
— Przyjaźń nie oznacza, że zawsze będziecie myśleć tak
samo. Czasami dopiero kiedy pojawi się nieporozumienie,
dowiadujemy się, czego druga osoba naprawdę potrzebuje.
Pomyślałam o naszej rozmowie przy oknie. O tym, jak Lena
przyznała, że sama przejmuje się swoimi włosami, chociaż
zawsze wydawała mi się dziewczyną, która nigdy nie ma
podobnych problemów. Może rzeczywiście obie
potrzebowałyśmy nauczyć się czegoś o sobie nawzajem. Nie
było to tak proste jak przyjaźń z dzieciństwa, kiedy
największym konfliktem potrafił być wybór zabawy podczas
przerwy.
— Mamo?
— Tak?
— A jak mam wiedzieć, kiedy przesadzam, a kiedy
naprawdę mam prawo się zdenerwować?
Mama zastanawiała się przez chwilę.
— Nie zawsze da się to od razu ocenić. Możesz spróbować
spokojnie przyjrzeć się sytuacji, zastanowić się, co
dokładnie cię zabolało, i porozmawiać z drugą osobą. Ale
nie musisz najpierw udowadniać, że twoje uczucia są
słuszne. Warto raczej zastanowić się, co z nimi zrobisz.
Spojrzałam na nią i przez moment miałam ochotę ją
przytulić. Powstrzymałam się jednak, bo nie chciałam, żeby
zrobiła z naszej rozmowy wielkie wydarzenie. Mama chyba
to wyczuła. Zamiast kolejnych pytań zaproponowała, że
zrobi mi herbatę i pokroi jabłko.
Zgodziłam się.
Siedziałyśmy przez następne kilkanaście minut przy
kuchennym stole, rozmawiając o zupełnie zwyczajnych
sprawach. Mama opowiadała o zamieszaniu w pracy, ja
o zadaniu na wychowawczej i zdjęciach Gosi. Kiedy
wspomniałam o dziewczynie z ostatniej ławki, która robi
fotografie kałuż, mama roześmiała się i powiedziała, że
chętnie zobaczyłaby taki album. Po raz pierwszy od dawna
rozmowa z nią nie przypominała serii pytań o oceny
i obowiązki. Było po prostu miło.
Wieczorem Kasia wpadła do mojego pokoju bez pukania, jak
zwykle ignorując zasadę, którą przypominałam jej średnio
pięć razy dziennie. Trzymała w rękach jogurt, który kupiłam
jej po szkole, i łyżeczkę wystającą z ust.
— Maja, mam pytanie.
— Jakie?
— Czy jak ktoś ma nowe buty, to od razu jest fajniejszy?
Odwróciłam się od biurka. Kasia stanęła przy drzwiach,
przestępując z nogi na nogę. Jej mina była dziwnie
poważna.
— Nie. Dlaczego pytasz?
Wzruszyła ramionami i weszła głębiej do pokoju.
— Bo dziewczyny z mojej klasy ciągle rozmawiają
o ubraniach. I jak któraś czegoś nie ma, to czasem robią
takie miny, jakby była z innej planety.
Przyglądałam jej się przez chwilę. Przypomniałam sobie
poranną rozmowę o butach koleżanki i sposób, w jaki Kasia
udawała, że zupełnie jej nie obchodzą. Nagle zrozumiałam,
że może od początku nie chodziło wyłącznie o obuwie.
— Ktoś coś ci powiedział?
Kasia pokręciła głową, ale zaraz dodała:
— Nie tak wprost. Po prostu dzisiaj Magda powiedziała, że
moje trampki są stare. Niby żartowała, ale wszyscy się
śmiali.
Poczułam znajomy przypływ złości. Miałam ochotę
powiedzieć jej, że Magda jest głupia, że nie warto się nią
przejmować i że jeśli jeszcze raz coś takiego powie, sama
z nią porozmawiam. Wszystkie te reakcje pojawiły się
w mojej głowie niemal jednocześnie. Zatrzymałam się
jednak, przypominając sobie, jak bardzo irytowało mnie
wczoraj, kiedy Lena próbowała przekonać mnie, że nie ma
powodu do zmartwienia.
— A tobie zrobiło się przykro? — zapytałam.
Kasia spojrzała na mnie podejrzliwie.
— Trochę.
— To rozumiem.
Przez moment milczała. Potem usiadła na brzegu mojego
łóżka i zaczęła jeść jogurt, jakby potrzebowała chwili, żeby
zdecydować, czy chce powiedzieć coś więcej.
— Ja wiem, że nie muszę mieć takich butów jak one —
odezwała się w końcu. — Ale czasem nie chcę być tą, która
zawsze ma coś innego.
Usiadłam obok niej. Nagle zobaczyłam przed sobą nie tylko
młodszą siostrę, która podkrada moje bluzy i zostawia
wszędzie ładowarki, ale także dziewczynkę próbującą
odnaleźć swoje miejsce w klasie. Znałam to uczucie
znacznie lepiej, niż chciałam przyznać.
— Wiesz, ja też czasem tak mam — powiedziałam.
Kasia uniosła głowę.
— Ty? Przecież masz wszystko fajne.
Roześmiałam się cicho.
— Tak ci się wydaje. Ja czasem patrzę na inne dziewczyny
i myślę dokładnie to samo.
— Na Lenę?
Zawahałam się.
— Między innymi.
Kasia zamyśliła się, obracając łyżeczkę w palcach. Potem
spojrzała na moje trampki stojące pod biurkiem. Były trochę
przybrudzone, a jedno sznurowadło miało dziwny supeł,
którego od tygodnia nie potrafiłam rozwiązać.
— To może wszyscy zazdroszczą komuś czegoś —
stwierdziła.
— Możliwe.
— Bez sensu.
— Trochę.
Siedziałyśmy przez chwilę w ciszy. Za oknem zapadał
zmrok, a w pokoju świeciła jedynie lampka stojąca na
biurku. Kasia skończyła jogurt, po czym odłożyła pusty
kubeczek na szafkę, mimo że kosz znajdował się dwa metry
dalej.
— Maja?
— Co?
— A ty byś się ze mnie śmiała, gdybym miała najbrzydsze
buty w całej szkole?
Spojrzałam na nią. W jej głosie nie było już żartu. Naprawdę
chciała poznać odpowiedź.
— Nie. Ale prawdopodobnie śmiałabym się, gdybyś znowu
założyła je na odwrotne nogi.
Kasia zmarszczyła nos.
— To zdarzyło się raz!
— Dwa razy.
— Jeden i pół.
Roześmiałam się i lekko szturchnęłam ją ramieniem. Kasia
oparła głowę o moje ramię, a potem niespodziewanie objęła
mnie w pasie. Nie przytulała się tak często jak kiedyś.
Odkąd skończyła dwanaście lat, lubiła podkreślać, że jest
już duża i nie potrzebuje ciągłego tulenia. Dlatego nie
poruszyłam się, kiedy przez chwilę siedziała wtulona we
mnie, patrząc na zdjęcia wiszące nad biurkiem.
— Dzięki, że kupiłaś mi jogurt — powiedziała w końcu.
— Nie ma za co.
— I że nie powiedziałaś, że przesadzam.
Poczułam ścisk w gardle, ale nie chciałam robić z tego
wielkiej chwili. Zamiast tego pocałowałam ją w czubek
głowy, na co natychmiast się oburzyła.
— Maja! Nie jestem małym dzieckiem!
— Oczywiście, że nie. Jesteś bardzo dorosłą osobą, która
zostawia po sobie kubeczki po jogurtach.
Kasia roześmiała się, chwyciła pusty kubeczek i wybiegła
z pokoju, zanim zdążyłam powiedzieć coś jeszcze.
Kiedy drzwi się zamknęły, przez dłuższą chwilę siedziałam
na łóżku, myśląc o naszej rozmowie. Jeszcze wczoraj byłam
przekonana, że tylko ja tak bardzo przejmuję się wyglądem.
Dzisiaj odkryłam, że podobne niepewności ma Lena,
dziewczyna, którą zawsze uważałam za niezwykle pewną
siebie. Dowiedziałam się, że Wiktoria, wyglądająca na
idealną w każdym ujęciu, potrafi spędzać mnóstwo czasu na
wybieraniu zdjęć. A teraz moja młodsza siostra przyznała,
że czasami boi się być inna od koleżanek.
Pomyślałam o wszystkich dziewczynach, które mijałam
codziennie na szkolnym korytarzu. O tych z pięknymi
włosami, perfekcyjnym makijażem, nowymi butami
i uśmiechami, które wydawały się nigdy nie znikać.
Zastanawiałam się, ile z nich wraca do domu i staje przed
lustrem, szukając czegoś, co chciałyby w sobie zmienić. Ile
z nich sprawdza telefon, licząc na wiadomość od konkretnej
osoby. Ile z nich śmieje się głośno w szkole, a wieczorem
zamartwia czymś, o czym nikt nie wie.
Nie znałam odpowiedzi. Ale pierwszy raz przyszło mi do
głowy, że być może nie jestem jedyną dziewczyną na
świecie, która czasami czuje się niewystarczająca. I że
dziewczyny, które wydają się zawsze wyglądać dobrze,
również mogą mieć dni, kiedy najchętniej schowałyby się
przed wszystkimi.
Sięgnęłam po notes leżący na biurku. Otworzyłam go na
stronie ze zdjęciem z urodzin Oli, a potem przewróciłam
kartkę. Przez chwilę zastanawiałam się, co zapisać.
W końcu sięgnęłam po cienkopis i napisałam: „Nie wiem,
czy istnieją dziewczyny, które zawsze czują się piękne.
Wiem tylko, że nie chcę już zakładać, że wszyscy inni mają
ze sobą łatwiej niż ja”.
Przeczytałam to zdanie dwa razy. Nie było szczególnie
poetyckie ani mądre. Brzmiało raczej jak zwykła myśl
piętnastolatki, która dopiero zaczyna coś rozumieć. Ale
podobało mi się właśnie dlatego.
Telefon zawibrował na biurku. Tym razem to Lena.
W piątek idziemy z Olą i Zuzą do kina. Idziesz?
Uśmiechnęłam się. Przez chwilę zastanawiałam się, czy
odpowiedzieć natychmiast, czy poczekać, żeby nie wyjść na
osobę, która zawsze jest dostępna. Potem uznałam, że to
wyjątkowo głupi pomysł. Jeśli chciałam iść do kina, mogłam
po prostu to napisać.
Jasne. Tylko wybierzcie coś dobrego, bo ostatnio
prawie zasnęłam.
Odpowiedź przyszła po kilkunastu sekundach.
Obiecuję, że tym razem nie będzie trzygodzinnego
filmu o smutnych ludziach patrzących przez okno.
Roześmiałam się. Był to dokładnie taki żart, jakich
brakowało mi od wczoraj. Wiedziałam, że jedna zabawna
wiadomość nie rozwiązuje wszystkich nieporozumień, ale
dobrze było poczuć, że nasza przyjaźń nadal ma w sobie coś
znajomego.
Odłożyłam telefon i podeszłam do lustra. Moje blond włosy
były trochę rozczochrane po całym dniu, a pod oczami
pojawiły się delikatne cienie. Spojrzałam na swoje odbicie
i przez moment zaczęłam szukać rzeczy, które mogłabym
poprawić. Potem przypomniałam sobie Gosię pokazującą mi
zdjęcie kałuży, Lenę poprawiającą klamrę we włosach
i Kasię pytającą, czy stare trampki czynią ją mniej fajną.
Nie poczułam nagle zachwytu nad własnym wyglądem. Nie
uśmiechnęłam się do lustra jak bohaterka reklamy, która
właśnie odkryła sekret idealnej pewności siebie. Po prostu
przestałam się sobie tak uważnie przyglądać.
Wyłączyłam światło i wróciłam do biurka, żeby dokończyć
zadanie z matematyki. Za ścianą Kasia nuciła jakąś
piosenkę, mama rozmawiała z tatą w kuchni, a na parapecie
osiadła pierwsza wieczorna mgła. Wszystko było zwyczajne.
Nieidealne. Trochę chaotyczne. Dokładnie takie jak moje
życie.
I po raz pierwszy od dwóch dni pomyślałam, że może wcale
nie musi wyglądać inaczej, żeby było wystarczająco dobre.
CHWILA DLA MNIE ♡
Nie muszę być taka jak ona
Czy zdarzyło Ci się spojrzeć na inną dziewczynę i pomyśleć:
„Chciałabym mieć takie włosy”, „Chciałabym być tak pewna
siebie” albo „Jej wszystko przychodzi łatwiej”?
Maja też tak myślała. Dopiero kiedy zaczęła rozmawiać z innymi
dziewczynami, odkryła, że nawet osoby, które wyglądają na
bardzo pewne siebie, mogą mieć własne kompleksy i obawy.
Nie musisz przestać podziwiać innych. Spróbuj tylko pamiętać,
żeby w tych porównaniach nie pomijać samej siebie.
1. Co najbardziej podziwiam w innych dziewczynach?
…
…
…
…
2. Jakie trzy dobre cechy dostrzegam również w sobie?
…
…
…
3. Co chciałabym częściej doceniać w sobie, zamiast
porównywać się z innymi?
…
…
…
…
Mała myśl na dziś
„Czyjeś piękno, talent i sukces nie odbierają niczego moim własnym zaletom.”
Rozdział 3
Gdyby ktoś mógł przeczytać moje myśli
„Nie każda cisza jest odrzuceniem. Nie każde spojrzenie jest oceną. I nie każda myśl mówi prawdę.”
W środę rano obudziłam się z dziwnym przekonaniem, że
coś ważnego wydarzy się tego dnia. Nie potrafiłam
powiedzieć, skąd wzięło się to uczucie. Może z powodu snu,
którego już nie pamiętałam, a może dlatego, że przez
ostatnie dwa dni zwyczajne szkolne sytuacje zaczęły
wydawać mi się bardziej skomplikowane niż zadania
z matematyki. Leżałam jeszcze kilka minut pod kołdrą,
słuchając szumu samochodów za oknem i stukotu naczyń
w kuchni. Z korytarza dobiegał głos Kasi, która próbowała
przekonać mamę, że ćwiczenia z przyrody można spokojnie
odrobić na następnej przerwie.
Kiedy w końcu sięgnęłam po telefon, czekała na mnie
wiadomość od Leny.
Nie zapomnij, że dziś mamy prezentacje
z angielskiego. Ja prawie zapomniałam.
Uśmiechnęłam się. Tym razem nie analizowałam, dlaczego
nie dodała serduszka ani czy użyła odpowiedniej liczby
wykrzykników. Odpisałam po prostu, że pamiętam, chociaż
w rzeczywistości zupełnie wyleciało mi to z głowy. Dopiero
kiedy odłożyłam telefon, dotarło do mnie, że jeszcze wczoraj
taka wiadomość stałaby się powodem do długich rozmyślań.
Może rzeczywiście coś powoli zaczynało się zmieniać.
A może po prostu miałam lepszy poranek.
W kuchni tata próbował zrobić jajecznicę, jednocześnie
rozmawiając przez telefon służbowy. Mama stała przy
blacie i kroiła warzywa do kanapek, a Kasia siedziała przy
stole z podręcznikiem otwartym na niewłaściwej stronie. Na
jej talerzu leżał samotny kawałek chleba, który wyglądał na
całkowicie porzucony.
— Dzień dobry — powiedziałam, sięgając po kubek.
— Maja, szybko, powiedz mi, czym się różni pogoda od
klimatu — zażądała Kasia, zanim zdążyłam nalać sobie
herbaty.
— Tym, że pogodę masz za oknem, a klimat robisz, kiedy
wchodzisz do pokoju i zaczynasz się kłócić.
Tata parsknął śmiechem, po czym natychmiast zakrył
mikrofon telefonu dłonią. Kasia spojrzała na mnie z miną
osoby, która właśnie straciła resztki wiary w starsze
rodzeństwo.
— Pytam poważnie!
— A ja poważnie odpowiadam. Chociaż może nie zapisuj
tego na sprawdzianie.
Mama pokręciła głową i przesunęła w stronę Kasi zeszyt.
— Najpierw zjedz śniadanie. Potem Maja ci pomoże.
Spojrzałam na zegarek. Do wyjścia miałam niewiele czasu,
ale usiadłam obok siostry i spróbowałam wyjaśnić jej
różnicę tak prosto, jak potrafiłam. Kasia słuchała uważnie
przez pierwszą minutę, po czym zaczęła rysować chmurki
na marginesie. Kiedy zwróciłam jej uwagę, odpowiedziała,
że to przecież doskonałe pomoce naukowe. Chciałam się
zirytować, ale zamiast tego roześmiałam się i dokończyłam
tłumaczenie. Czasami naprawdę trudno było zachować
powagę w naszym domu.
Pierwszym niepokojącym wydarzeniem dnia było to, że
kiedy weszłam do klasy, Ola i Zuza natychmiast przerwały
rozmowę.
Stały przy oknie, pochylone nad telefonem Oli. Jeszcze
sekundę wcześniej obie coś sobie pokazywały, a Zuza
śmiała się tak głośno, że słyszałam ją już z korytarza. Gdy
tylko przekroczyłam próg, Ola zablokowała ekran, a Zuza
spojrzała w stronę drzwi.
Zatrzymałam się na moment. W głowie natychmiast
pojawiła mi się myśl, że rozmawiały o mnie. Może Lena
powiedziała im o naszej sprzeczce. Może pokazała
wiadomości, które wymieniałyśmy po usunięciu zdjęcia.
A może dziewczyny nadal miały gdzieś zapisaną fotografię
z urodzin i właśnie z niej się śmiały. Wszystkie te
możliwości przebiegły mi przez głowę w ciągu kilku sekund,
choć żadna z nich nie miała najmniejszego potwierdzenia.
— Hej — powiedziałam, podchodząc do ławki.
— Hej! — odpowiedziała Ola z uśmiechem. — Gotowa na
angielski?
— Prawie.
Zuza zaczęła opowiadać o swojej prezentacji, ale ja ledwo
słuchałam. Co chwilę zerkałam na telefon Oli leżący
ekranem do dołu. Próbowałam przekonać siebie, że
zachowuję się niedorzecznie. Dziewczyny mogły rozmawiać
o absolutnie wszystkim. Mimo to uczucie niepokoju nie
chciało zniknąć.
Kiedy do sali weszła Lena, od razu podeszła do nas i zaczęła
narzekać na to, że zapomniała wydrukować jedną stronę
notatek. Przywitała się ze mną normalnie, nawet lekko mnie
szturchnęła, kiedy przypomniałam jej, że przecież sama
wczoraj mówiła, żeby wszystko sprawdzić. Przez chwilę
poczułam ulgę, lecz zaraz potem pojawiła się kolejna myśl.
Może zachowywała się zwyczajnie tylko dlatego, że nie
chciała, żebym domyśliła się, o czym rozmawiała z Olą
i Zuzą.
Westchnęłam pod nosem. Gdyby ktoś mógł zajrzeć do mojej
głowy, prawdopodobnie uciekłby po pięciu minutach.
Na angielskim pani Nowak wywoływała kolejno osoby
przygotowane do prezentacji. Mieliśmy opowiedzieć
o miejscu, które chcielibyśmy kiedyś odwiedzić. Lena
wybrała Nowy Jork, ponieważ marzyła o zobaczeniu
wielkich sklepów, świateł i ulic znanych z filmów. Ola
mówiła o Rzymie, a Zuza o Islandii, chociaż przyznała, że
bardziej niż krajobrazy interesuje ją możliwość zobaczenia
zorzy polarnej na własne oczy.
Ja przygotowałam prezentację o Portugalii. Wybrałam ją ze
względu na fotografie kolorowych uliczek Lizbony
i wybrzeża, które wyglądało tak, jakby ktoś celowo ustawił
wszystkie skały, fale i domy w idealnym kadrze. Miałam
przygotowanych kilka zdjęć, krótką historię o mieście
i informacje o miejscach, które chciałabym odwiedzić
z aparatem.
Kiedy pani Nowak wywołała moje imię, poczułam, że serce
zaczyna bić mi szybciej. Nie bałam się samego mówienia
przed klasą. Zwykle potrafiłam stanąć przed ludźmi
i powiedzieć, co myślę. Znacznie trudniejsze było to, że
podczas prezentacji wszyscy patrzyli właśnie na mnie. Nie
mogłam schować się za zeszytem ani sprawdzić w telefonie,
czy dobrze wyglądam.
Wstałam i podeszłam do tablicy. Pierwsze zdania
powiedziałam niemal bez zająknięcia. Opowiadałam
o wąskich ulicach, kolorowych tramwajach i świetle
odbijającym się od budynków. Kiedy pokazałam zdjęcie
klifów nad oceanem, usłyszałam z tyłu klasy czyjś cichy
śmiech. Przez moment zgubiłam myśl. Spojrzałam w stronę
ostatnich ławek i zobaczyłam dwóch chłopaków
pochylonych nad zeszytem.
Oczywiście pomyślałam, że śmieją się ze mnie. Może źle
wymówiłam jakieś słowo. Może miałam coś na bluzie.
A może moja prezentacja była tak nudna, że nie potrafili
potraktować jej poważnie. Poczułam, jak ciepło rozchodzi
mi się po policzkach, a następne zdanie zabrzmiało znacznie
mniej pewnie niż poprzednie.
Wtedy zobaczyłam Gosię. Siedziała przy swoim miejscu
i patrzyła na wyświetlane zdjęcie z wyraźnym
zainteresowaniem. Kiedy nasze spojrzenia się spotkały,
lekko skinęła głową, jakby chciała powiedzieć, żebym
mówiła dalej. Nie wiem, dlaczego ten drobny gest tak mi
pomógł, ale nagle przypomniałam sobie, o czym miałam
opowiedzieć. Wzięłam oddech, odwróciłam się do tablicy
i dokończyłam prezentację.
Pani Nowak pochwaliła zdjęcia oraz sposób, w jaki
połączyłam opowieść o podróży z własnym