E-book
15.75
drukowana A5
47.49
NAPISY KOŃCOWE

Bezpłatny fragment - NAPISY KOŃCOWE

opowieść POLEMICZNA


Objętość:
172 str.
ISBN:
978-83-8467-982-1
E-book
za 15.75
drukowana A5
za 47.49

Zamknęli okna. Zapuścili z szelestem czarne zasłony. Weszli. Ach, jest jedno okno. Jest świat na zewnątrz. Jest ten wiatr z gór, który potrząsa koronami drzew, czarnych i cienkich. Trzeba odetchnąć.


Artemio Cruz — bohater powieści Carlosa Fuentesa — „Śmierć Artemia Cruz”


A circumccribed life. What would Socratec cay about that? May a life become co circumccribed that it ic no longer worth living?


Paul Rayment — bohater powieści Johna Maxwella Coetzee — „Slow man”

I

Malcolm Murdoch uważa, że świadomość jest cechą wysoce zaawansowanych ewolucyjnie narządów biologicznych określonego typu. Ludzki jelitowy układ nerwowy składa cię ze stu milionów komórek. Jeśli zatem nasze trzewia mają własne umysły, to z pewnością nie informują o tym naszych mózgów.

1

Rtęć na samym czubku nosa. Chłodna drobina odrywa się od skóry i pełznie ku górnej wardze. Łaskocze… To tylko mgła. Skroplona mgła. Zimna. Sterylna. Obca.

Każdego wieczora marzę, że ocknę się gdzieś indziej. Gdziekolwiek, byle z dala od jej trupiego dotyku. Gdzieś musi być takie miejsce. Nawet nie umiem go sobie wyobrazić. Marzenia. Próżne marzenia bezwładnej kupy mięsa, którą jestem.

Z każdą chwilą w tym pokoju robię się coraz słabszy. Rozpadam się. Tymczasem tamci za oknem rosną w siłę. Produkują. Jedzą. Wydalają. I mnożą się. Co noc widzę ich ruchliwe cienie. Skradają się ku mnie. Kiedyś wreszcie wejdą do środka i nawet mnie nie zauważą. Zrobią swoje. Bez skrupułów i bez okrucieństwa. Po prostu oczyszczą teren.

Czy powinienem się skarżyć? Przecież każdy dostaje to, czego pragnie. Chciałem rozpocząć nowe życie. I mam je. W każdej sekundzie dostaję jego nową porcję.

2

Słyszę krzątaninę w kuchni. Kawa. Jej gorzki aromat dociera aż tutaj i rozpuszcza się w wilgoci. Poranna kawa. Zbutwiałe liście. Jesień? Niech będzie, że jesień. Noce zrobiły się naprawdę chłodne, a on nie zamknął okna. „Tu jest zbyt duszno, Steven. W pokoju musi być więcej tlenu, inaczej nawilżacz w respiratorze będzie kondensował parę i alarmy nie dadzą ci spać”.

Głupie gadanie. Przecież i tak prawie nie śpię. I on dobrze o tym wie.

Tłucze łyżeczką o krawędź kubka. Wybija jakiś pokraczny rytm. Powinienem krzyknąć: to jest mój kubek! Mój cholerny, własny, termoodporny kubek! Masz go wstawić do mikrofalówki i doliczyć do sześciu: raz, dwa, trzy, cztery, pięć, sześć. I gotowe. Bierzesz kubek, stawiasz na tacę i zasuwasz. Jak chcesz, możesz policzyć kroki. Zawsze będzie tyle samo: raz, dwa, trzy, cztery, pięć i sześć.

— Jak ci minęła noc, Steven?

Jest blisko. Przyszedł starannie ogolony. I jak zwykle o poranku drży mu prawa dłoń. W zasadzie tylko dwa palce: serdeczny i środkowy. Musi odstawić tacę i ponaciągać stawy.

— Sprawdziłem pogodę — mówi. — Wiesz, po południu ma się przejaśnić. Może chciałbyś wybrać się na spacer? Przejdziemy się w stronę Wzgórz? Połazimy trochę, pójdziemy do portu, a po powrocie zrobię coś pożywnego na kolację? Miałbyś ochotę na rybę z frytkami?

Nie odpowiadam.

— I oczywiście z groszkiem. Mus z zielonego groszku zaprawię miętą, tak jak lubisz. A na deser będzie szarlotka z lodami.

Robi krótką pauzę i pyta:

— Od czego dziś zaczniemy? Kawa? Tabletki?

— Najpierw niech będzie kawa.

Udało się. Drobna uprzejmość z mojej strony. Podnoszę głowę. Podsuwa mi kubek. Pociągam pierwszy łyk. Płyn spływa po języku. Psia jego mać! Gdzie on trzyma te słomki? Mają smak płynu do płukania bielizny.

— Za ciepła?

— Możesz przynieść mi zimną wodę do tabletek? I koniecznie weź nową słomkę.

Wychodzi prawie bezgłośnie. Będę miał jeszcze trochę czasu, żeby zdławić w sobie bezradną nienawiść. Chciałbym ugiąć kolana, wyciągnąć ręce, podrapać się w swędzący nos i choć przez moment poczuć ciężar własnego dupska. Znowu tylko marzenia. Gdybym ich się pozbył, poczułbym się lepiej? Czy tak? Nawet tego nie mogę być pewien. Od tygodni nie widziałem własnej twarzy i zupełnie mi to nie przeszkadza. Kiedyś wreszcie zapomnę, jaki mam kolor oczu.

3

Rurka respiratora rozmiękła i ciągnie do dołu. W środku nieznośne chlupotanie. Z całej siły spinam mięśnie twarzy, jedno chrząknięcie i lepki glut wpływa do krtani. Przełykam go. Został jeszcze jeden, wodnisty. Rozbryzguje się po ściankach gardła. Alarmy zaczynają jazgotać. Duszę się.

Wbiega i owiewa mnie ciepły strumień powietrza o zapachu anyżku.

— Podniosę ci głowę — mówi.

Zerka na wskaźniki respiratora. Szybko wyjmuje końcówkę rurki, potrząsa nią i wkłada ponownie. Teraz mogę pozbyć się resztki flegmy.

— W porządku, Steve? — pyta. Odpowiadam mrugnięciem oczu.

— Przyniosłem ci wodę i słomkę, tak jak chciałeś. Dasz radę?

Kolejne mrugnięcie i bez trudu połykam tabletki.

Odstawia kubek. Krząta się przez chwilę, cicho stękając, i nagle zaczyna szczebiotać jak podniecona nastolatka. Nie da się tego słuchać. Tokuje, prawie nie nabierając powietrza, i rozsiewa wokół te swoje: „czy mógłbyś?”, „czy zechcesz?”, „może chciałbyś?”. Czy on nie wie, że to doprowadza mnie do obłędu? Czy na żadnym szkoleniu, a z pewnością przeszedł ich wiele, nie powiedziano mu, że nie można być zbyt grzecznym?

— Rutynowa grzeczność to nałóg — szepcę.

— Proszę?

Nie chcę żadnych rozmów. Wystarczy mi, że na moment się zamknie. Potrzebuję jeszcze chwili ciszy, żeby na dobre wydobyć się z koszmarów. Wciąż nie potrafię przyzwyczaić się do tych zamazanych obrazów, które przychodzą zza granicy snu, zamglonych kadrów, z których nie potrafię wydobyć żadnego sensu. Roi mi się, że leżę w jakimś innym pokoju i patrzę w sufit, z którego zwisa tandetna lampa z wentylatorem. Patrzę na wirujące śmigła i robi mi się niedobrze. Odwracam wzrok i widzę okno wypełnione stalową poświatą. Na parapecie leżą jakieś szpargały: portfel, stos kopert, paczka fajek, butelka. Próbuję się podnieść, żeby zobaczyć widok za oknem, ale krew odpływa mi z głowy i opadam z powrotem na poduszkę. Czuję, jak prześcieradło owija się wokół moich członków, jestem spętany, otulony szczelnie wilgotnym kokonem. Szarpię się, żeby wydostać się z pułapki, i za nic nie mogę się ruszyć. Chcę krzyknąć, ale z ust wydobywa mi się tylko cichy świst. I wówczas się budzę. Przerażony i wyczerpany.

4

Obraca mnie na lewy bok tak szybko, że prawie tego nie zauważam. Zdążył już opasać się foliowym fartuchem i włożyć winylowe rękawiczki. Teraz z pewnością kładzie lewą dłoń na moim pośladku, a wskazujący palec prawej wsuwa do mojego wnętrza. Nawet nie wiem, czy czopek wszedł jak trzeba. Słyszę tylko plaśnięcie zdejmowanych rękawiczek. Przykrywa mnie delikatnie kołdrą i dezynfekuje dłonie antyseptycznym żelem. Teraz zacznie się kwadrans bezczynnego czekania, a potem na dobre dobierze się do mojego tyłka i wyleci ze mnie wszystko, co nagromadziło się w bebechach. Zadusi mnie własny smród i zapragnę tylko jednego. Czego zapragnę? Zniknąć? Umrzeć? Uciec? Żadnej z tych rzeczy nie jestem w stanie zrobić.

Skręcam szyję i zerkam na niego, a on odwzajemnia się grymasem, który naśladuje uśmiech. Jego oczy są zupełnie bez wyrazu, ale wiem, że wciąż jest skupiony i czuję nieznośny ciężar jego spojrzenia. Przymykam powieki.

Powinienem być mu wdzięczny. Od tylu lat, każdego ranka pomaga mi się wypróżnić. Jest w tym naprawdę dobry — cierpliwy i dokładny. Często mówi, że przywykł, a nawet lubi to zajęcie. Bzdury! Nie ma nic gorszego niż ludzki fetor. Kim on jest, że każe mi wierzyć we własne kłamstwa?

— To ile lat pracujesz w zawodzie, Daniel? — cedzę, nie otwierając oczu.

— Tyle razy pytałeś. Dwadzieścia osiem.

— Ile to miesięcy?

— Znowu zaczynasz?

— Policz — nalegam.

— Trzysta trzydzieści sześć.

— A ile to będzie dni?

Nie odpowiada. Unoszę powieki i chyba bezwiednie się uśmiecham.

— To ja ci powiem, Daniel — chrypię.

— Powiedz, jeśli ci to sprawi satysfakcję — mówi ze spokojem.

Jest naprawdę odporny. Dobrze wie, że potrzebuję porannej sprzeczki bardziej niż kubka kawy, i z godnością znosi moje zaczepki. Wyliczam mu, ile razy w ciągu życia wymieniał zabrudzone pieluchy, ile założył cewników, ile kilometrów przemierzył, nosząc podsuwacze, pojemniki na mocz i plwociny. Pławię się w opisach wszystkich obrzydliwości, które związane są z niesprawnym ludzkim ciałem, i bardzo mnie to bawi. Chyba dlatego, że mówię o sobie. O sobie i o wszystkich podobnych do mnie, którymi musiał się zajmować. O tych cielskach bez twarzy, których imion nie pamięta — bezwładnych, ciężkich, z wilgotnymi od moczu pachwinami, o skórze wybladłej i obwisłej, pożółkłych paznokciach i posiniaczonych stopach. Zapewne, ilekroć patrzy na mnie, przypomina sobie tamtych. Jestem dla niego przewodnikiem, który prowadzi go ścieżką od obrzydliwej przeszłości ku jeszcze bardziej obrzydliwej teraźniejszości. Steven Pomeranc — sparaliżowany przewodnik z rurką w krtani. To ja.

Zresztą kto to wie? Może on naprawdę znajduje w tym jakiś sens, którego ja nie jestem w stanie nawet przeczuć?

„Nie ma sensu w poszukiwaniu sensu” mówię do siebie, nie słysząc swojego głosu, nie mając przekonania, że myśl, która napędza moje zdrętwiałe usta, jest moją myślą, a nawet tego, że to ciało, którego smród nie daje mi spokoju, należy do mnie. Bo przecież gdyby tak było, to powinienem lubić własny odór, a przynajmniej odróżniać go od innych zapachów. Gdybym mógł teraz wstać, co bym zrobił? Spojrzałbym w okno? Włożył klapki i poszedł pod prysznic? Po której stronie jest kurek z ciepłą wodą? Po lewej czy po prawej? Chwyta się go dwoma palcami, trzema? A jeśli trzema, to co dzieje się z pozostałymi?

5

Moje jelita są już puste. Udaję, że patrzę w sufit, żeby go nie rozpraszać. Przeciera wilgotnym ręcznikiem mój miękki brzuch, uda. Cacka się z tym nieświeżym ciałem, jakby było smakowitym ciastkiem leżącym na talerzyku. Obmywa czystą wodą penis i obsypuje worek mosznowy talkiem. Mój kutas opada na zbielałe jaja. Teraz kolistymi ruchami nakłada nawilżającą emulsję na bezwładne kończyny, ogląda kolana, szukając śladów odleżyn. Gdyby znalazł na skórze choć jedno zaczerwienione miejsce, zacząłby tyradę skierowaną do samego siebie, analizowałby moją pozycję podczas snu, rozważał konieczność zastosowania dodatkowych poduszek i wałków, gotów byłby nawet wstawać w nocy, żeby przekładać moje cielsko z boku na bok. Perfekcjonista.

Patrzę na jego taniec wokół mnie jak na dziecięcą kreskówkę. Obaj jesteśmy postaciami z kreskówki, które zajęte sobą nie dostrzegają swej śmieszności. Na szczęście nikt na nas nie patrzy i nasz komizm nikomu nie służy. Dzieciaki nie śmieją się do łez, brudząc brody porannym tostem z masłem orzechowym. Usłużna mamuśka nie zerka przez ramię, nalewając im do szklanek obowiązkową porcję soku pomarańczowego. Tatuś nie podnosi oczu znad gazety, czekając na swoje jajka na bekonie i smażone pieczarki. Uwaga! Redaktor z telewizji śniadaniowej podaje przepis na smakowity poranek. Nie! Jeszcze nie teraz! Najpierw kilka newsów. Prognoza pogody i krótki reportaż znad rzeki, z której wyłowiono dziwną rybę z czaszką o ludzkim kształcie. Wędkarz nie posiada się z dumy, że okaz będzie nazwany jego imieniem.

Co za bzdury telepią mi się po głowie?

— No ile?

— Ile co, Steve?

— Ile kamer trzeba postawić w tym pokoju, żeby dobrze sfilmować takie dwie pokraki, jak my?

— Znowu chcesz mi dokuczyć?

— Nie tym razem, Daniel. Poczekam do jutra, o ile będę pamiętał, że ci to obiecałem. Rób swoje.

Teraz zajmuje się moimi dłońmi. Wmasowuje w skórę oliwkę. Ogląda każdy palec z osobna. Uciska krawędzie stawów i paluchy podrygują jak sflaczałe parówki. Przyglądam się drobnym włoskom na skórze. Są zjeżone i mienią się. Mam na rękach błyszczące rękawiczki, chemiczną iluzję życia, która maskuje martwotę wszystkich mięśni i ścięgien. Gdzieś tam, pod tymi powłokami, płynie moja krew utleniona dzięki wymyślnej pompie. Nie rozumiem, jak działa ta drogocenna gwarancja gównianego życia… Tak, do kurka trzeba by trzech palców. Jak do łyżki.

— Dasz mi zrobić stopy?

Pochyla się niżej i widzę na jego karku strużkę potu.

— Nie dam. Kopnę cię w brodę i wypadnie ci sztuczna szczęka.

— Co ma mi wypaść? Przecież jej nie mam.

— Ale ja mam, pożyczę ci.

— Ty też nie masz.

— No widzisz, Daniel, jaka spotkała nas nędza? Nawet nie mamy od kogo pożyczyć protez. Do mnie z pewnością by pasowała. Wszystko mam przecież sztuczne. Stop! Nic nie mów! Na pewno chcesz mi wyznać, że lubisz moje poczucie humoru.

— Już wolę twoje durne dowcipy niż zrzędzenie.

— No i nareszcie jesteś szczery. Wierzę ci, Danielku. Moje żarciki bardziej ci odpowiadają, bo nie zakłócają twojego szlachetnego skupienia, dodajmy, że są sztuczne jak cały ja. Czy ty mi dodałeś dziś czegoś do kawy? Roznosi mnie. Jak tak dalej pójdzie, to zgłoszę się do armii albo zacznę trenować jakiś sport. Koszykówka byłaby niezła. Wsady do kosza, czujesz to?

— Trenowałeś kiedyś?

— Nie musiałem. Urodziłem się tak utalentowany, że od razu wzięli mnie do reprezentacji narodowej, ale jak się zorientowali co i jak, to wylali na zbitą mordę. Bo koszykówka, Daniel, to sport bezkontaktowy, a ja jestem, jak wiesz, bardzo kontaktowy. Czyż nie?

Chcę się zaśmiać, ale mam za mało powietrza. Muszę poczekać, aż respirator napełni mi płuca. Na razie musi wystarczyć mi stłumiony rechocik Daniela. Ciekawe, czy naprawdę bawi go moja gadanina? Chciałbym, żeby tak było. Z wdzięczności, której wprawdzie wcale nie odczuwam, ale wiem, że jest mu potrzebna, żeby uciec od myśli, że wszystkie jego starania to tylko litania rzeczowników: wycieranie, masowanie, opukiwanie, wklepywanie, zapinanie, rozciąganie, otulanie…

6

Lisy szamocą się w krzakach za oknem. Złapały ptaka i obrabiają go. Kwili. To już trzeci raz w tym tygodniu. Lisy urządziły sobie w naszym ogródku teren łowiecki. Daniel twierdzi, że przychodzą tu dwie rodziny, ale wkrótce może być ich więcej. Od czasu, kiedy tamci osiedlili się za Wzgórzami, dla lisów nie ma już miejsca. Gdyby chciały tam zostać, musiałyby nauczyć się żyć wśród ludzi, jak kiedyś szare wiewiórki, które nie potrzebują już drzew. Wystarczają im parkany i rusztowania. Podobno obsiadają je tak gęsto, że rano trzeba strzelać z kapiszonów, żeby je przepłoszyć. Nie mam nic przeciwko temu, żeby zadomowiły się tutaj zamiast lisów. Wiewiórki są prawie nieme. Wskakiwałyby na parapet okna i patrzyły guzikowatymi oczami, jak trzęsę się w kolejnym napadzie skurczów. Może uznałyby mnie za nietuzinkowego członka stada — wiewiórkę giganta z respiratorem marki Logan zamiast łba.

— Chodzi lisek koło drogi, nie ma ręki ani nogi — recytuję.

Wargi mam suche, ale wychodzi mi nie najgorzej. Gdyby usłyszał mnie Daniel, z pewnością uznałby, że poprawił mi się nastrój i zanotował to w swoim codziennym raporcie medycznym. Wyjątkowy naiwniak.

Nasze lisy to też wyjątkowa odmiana. Chętnie dobierają się do toreb ze śmieciami, które składujemy obok szopki na narzędzia. Żrą odpadki, robią się tłuste i ociężałe. Pewnie niedługo przestaną polować. Jak wówczas będzie wyglądać umieranie ptaków? Przestaną być płochliwe? Powstanie jakiś nowy gatunek zwierząt? Z pewnością mogę wyobrazić sobie nielotnego wróbla, wiewiórkę, która pełza miast skakać, ale lisa, który nie wyje? Nie dam rady. Lisy są najgorsze. To zawodowi mordercy.

Trochę przesadziłem. Zupełnie zapomniałem o owadach, zwłaszcza o pająkach. Ich ruchliwa namolność jest dla mnie naprawdę groźna. Gdy któryś wlezie na sufit, zaczyna się ryzykowna gra. Najpierw obserwuję, czy stwór zacznie wypuszczać nić. Zwykle tak się staje i z obawą patrzę, czy zjeżdża na łóżko. Jeśli tak, wówczas są dwie możliwości: może przysiąść na kołdrze i nie będę go widział, albo usiądzie mi wprost na gębie i to już będzie najprawdziwsze spotkanie trzeciego stopnia. Gdybym chciał przepłoszyć go krzykiem, wibracje wzbudzą jego agresję. Zaatakuje. Wobec tego jestem zmuszony nie poruszać twarzą i czekać. Jedyna nadzieja, że zatrzyma się blisko moich warg, wtedy mogę go pochwycić, rozgryźć i połknąć, ale jeśli wlezie mi do nosa, nie mam szans. Nie obronię się. Wygra. Gramowy potworek udusi monstrum o wadze dziewięćdziesięciu kilogramów.

7

— Przesuń bliżej, Daniel. I załóż mi słuchawki.

— Sam włączysz?

— Sam.

Przesuwa wysięgnik z monitorem, wciska mi w uszy silikonowe zatyczki i siada za swoim komputerem. Poczekam jeszcze moment, żeby popatrzyć, jak męczy się przy klawiaturze — łopatki wypychają koszulę, lewa nieco bardziej, jakby chciała oderwać się od torsu, prawe ramię drży — postępujące wiotczenie mięśni. Jest z nim coraz gorzej. Mógłby wreszcie powiedzieć: „Już nie mam siły” albo lepiej: „Rozpadam się”. Jak go znam, zabrzmi to tak: „Zmagam się”. „Czego chcesz” — powiem — „jesteśmy staruchami”. Zaprzeczy i zasypie mnie stosem wyuczonych formułek, które wpajano nam przez lata: „każdemu należy się szacunek i uwaga”, „życie jest bezcenną wartością” i tak dalej. Według niego nawet żałosne podrygi mojego ciała, gdy dopadają mnie spazmy, są objawem życia, nie chce dostrzec, że przypominają przedśmiertne skurcze. Widać, bardzo boi się śmierci. Wierzy, że da się jej uniknąć, tak jak można uniknąć grypy, szczepiąc się raz do roku. W gruncie rzeczy ma wciąż naturę chłopca, a zmarszczki i przerzedzone włosy to w jego przypadku kamuflaż. On jest chłopcem, który udaje starca. A ja jestem starcem, bardziej bezbronnym niż niemowlę… Nie, Danielku, tobie należy się tylko jedno życie! Ja to co innego, już przekroczyłem granicę gatunkową, nie jestem zwyczajnym homo sapiens, ale stworem wyrzuconym na pustą plażę, z której dawno wszyscy uciekli.

Podnosi się z krzesła, idzie w kąt pokoju, otwiera szufladę, wyciąga plastikową ampułkę. Wraca do mnie i wkrapla zawartość do nebulizatora. Respirator zasysa roztwór i czuję na podniebieniu ulubione pieczenie.

— Pół miligrama i ani kropli więcej — mówi z widocznym wyrzutem.

Znowu to powiedział! Bez tego wiem, że nie cierpi mojego kalekiego palenia. Nie chce w nim uczestniczyć, bo nie pasuje mu do roli, jaką sobie przypisał — siostry czy raczej brata miłosierdzia. Sądzi, że podając mi dawkę nikotyny, sprzeniewierza się swej misji. Zupełnie inaczej reaguje, gdy jest zmuszony podać mi to paliatywne świństwo, które lekarz przepisał z uwagą „ścisła kontrola dawki”. Nie wzdryga się jak teraz, bo przecież jest tutaj, żeby okiełznać cierpienie, wziąć je w ramki i uczynić z niego kolorowy landszaft z mottem: „Kalectwo nie wyklucza radości życia, a współczesna medycyna jest w stanie złagodzić każdy fizyczny ból”.

Moja pneumatyczna myszka jest niezawodna. Ustnik świetnie imituje końcówkę papierosa. Pykam miarowo, pochrząkuję i jednocześnie otwieram pliki ze skanami. Nie wiem, po co przesłali mi je ze szpitala. Nadają się jedynie do zabawy. Dobre i to. Oglądanie własnego mózgu może być pocieszne. Klik. Dzień dobry, mój móżdżku. Miło cię widzieć. Pozwolisz, że się przedstawię. Jestem Steven Pomeranc. Ładny jesteś, mój wewnątrzczaszkowy orzechu. Szkoda, że tak kiepsko działasz. Pozwolisz, że ci trochę pomogę.

Otaczam obraz pomarańczową poświatą i wprowadzam go w ruch. Teraz wypełniam tło granatem i wypuszczam mózg w przestrzeń. Jest samotną planetą krążącą w kosmosie. Kręci się i zostawia za sobą świetliste smugi. Oddala się ode mnie i powraca. Dlaczego ma być tak staromodnie samotny? Klik. Multiplikacja i już. W nieskończonych sferach wirują dziesiątki, setki, tysiące, miliony móżdżków. Cóż to za widok! Chwila przed Wielkim Wybuchem. Początek początków i koniec ostateczny w jednym ujęciu.

Stop! Zgubiłem go. Który jest mój? Klik. No i mam cię. Co mi teraz powiesz zdezelowany strzępie materii? Podróż się udała? Co widziałeś? Czy wiesz już, kim jest Steven Pomeranc? Bo ja mam z tym problem. Czy widziałeś jego szkołę? No to gimnazjum, liceum, cokolwiek to było. Jest tam boisko, albo lepiej park, jakieś dobre miejsce, gdzie się schować i zapalić papierosa? On pali? Nie wiesz. A ma dziewczynę? Piegowata? Chyba nie. Raczej brunetka z orlim nosem. Kocha ją? Cisza? Jestem tobą zawiedziony. Tak o ciebie dbam, tak umiejętnie podtruwam, a ty nic! Dobrze, wobec tego trzymajmy się żelaznej logiki. Przyjmijmy, że Steven Pomeranc to ja. To założenie robocze. Kim jest zatem Adam Pomeranc? Przypuszczam, że może być jego ojcem, synem, albo bratem. Załóżmy, że to syn. To teraz mi powiedz, gdzie Steven Pomeranc spłodził Adama? Czy było to w łóżku? Znowu nic. To beznadziejne.

— Daniel!

— Potrzebujesz czegoś?

Pochylił się nade mną. Czytam z ruchu jego warg.

— Rozmawiam z moim mózgiem. Szczerzy zęby. Zdejmuje mi słuchawki.

— I co powiedział?

— Sęk w tym, że moje organy nie chcą ze mną gadać.

— Robię listę zakupów, masz ochotę na jakieś przekąski?

— dyskretnie zmienia temat.

— Moja wątroba ma ochotę na gruszkowy jogurt i orzeszki pistacjowe.

— Dobrze, co do jogurtu zgoda, orzeszki też mogą być, byle nie za dużo.

— Lubię twoją dbałość o moją linię — mówię i przymykam oczy.

Bezczelnie kłamię. Prawda brzmiałaby mniej budująco. Objadam się specjałami, które mi przygotowuje, a potem męczy mnie zgaga. Nie skarżę się. O tak, potrafi mi dogodzić: nawet zwykła surówka ze świeżej marchewki ma wykwintny smak, jest idealnie doprawiona sokiem z limonki i posypana wiórkami kokosowymi. Kiedy mi ją podaje, oddziela idealnie równe porcje, a jeśli zdarzy się, że niechcący oślinię łyżeczkę, wyciera ją nasączonym wodą gazikiem. Jego przecierowe zupki to już prawdziwe mistrzostwo — idealna konsystencja, subtelny zapach i kolor. I mają piękne nazwy. Ta beżowa to bisque. Ma aromat morza. Z czego on ją robi? Z krewetek, krabów i… Brakuje mi słowa. Za mało tlenu.

— Za mało tlenu!

— Jestem, Steven.

— Głowa mnie zaczyna boleć!

— Już sprawdzam. Saturacja jest w porządku. Pewnie skoczyło ci ciśnienie. Opróżnię torbę.

Pochyla się, żeby opróżnić pojemnik na mocz. Nie widzę, jak odkręca zaworek i napełnia butelkę uryną. Spływa do niej cały ból. Wciąż pulsują mi skronie, ale łupanie pod czaszką ustało. Teraz pewnie zapadnę w sen… Bi-sque.

8

Uciekam od bezwładnej kupy mięsa, którą jestem. Udaje się. Nie ma to jak technologia w służbie kaleki. Wózek sunie gładko. Silnik trochę burczy, ale bateria jest dobrze naładowana i nie mam problemu z pokonaniem pierwszego wzniesienia.

Wchodzę w zakręt, rozrzucając stertę opadłych liści i przyspieszam na prostej między dwoma koszami na śmieci. To jakieś pięćdziesiąt metrów szybkiej jazdy po dwukolorowym chodniku, nowsze fragmenty są ciemniejsze, nie obeschły po deszczu, koła chwilami tracą przyczepność, ale nie zwalniam. Zaraz będzie odcinek betonowego bruku i tam nieco przyhamuję, żeby mnie nie wytrzęsło.

Drugie wzniesienie zdobyte. To mój punkt widokowy. Jeszcze rundka wokół starej skrzynki pocztowej i zatrzymuję się. Zdążyłem. W oddali jedzie mój pociąg: szesnaście żółtoczerwonych wagonów i srebrna lokomotywa w kształcie pocisku. Tak jak zwykle. Wytężam wzrok. W środku rzędy ciasno upakowanych ludzików. Widzę punkciki ich główek. Jestem pewien, że wlepiają szparkowate oczy w monitory. Mają czas, wsiedli na pierwszej stacji i wysiądą na ostatniej. Kolejka ma tylko dwa przystanki, krąży od osiedla wysokościowców do dzielnicy przemysłowej. Teraz przekroczyła most i zjeżdża w gardziel wąwozu, który odcina się od tła białą bruzdą. Była tam kiedyś kopalnia kredy i, jeśli się wpatrzyć, widać taśmociąg nieczynnego transportera. Chętnie bym go uruchomił, żeby wokół było więcej ruchu. Biały pył ciągnąłby się za pociągiem jak kłęby spalin i tor jazdy byłby lepiej widoczny. Ludziki w środku jak na komendę odwracałyby główki, żeby podziwiać cały pokaz, a ja, siedząc na swoim wózku, poczułbym się jak udzielny władca tych terenów. Patrzcie na mnie, moje ludziki! Moja władza nad wami jest nieograniczona, mogę z wami zrobić, co tylko zechcę, ale nie kłopoczcie się — jestem dobrym tyranem, na pewno pozwolę wam dotrzeć do celu. Patrzcie w monitory i hajda do roboty! Steven zadba o was, na pewno nie dopuści do katastrofy. To by było dopiero nieszczęście. Taka liczba ofiar. Opieka społeczna miałaby z wami tyle roboty. Przecież Daniel nie da rady z wami wszystkimi!

Następny pociąg nadjedzie za kwadrans. Nie czekam. Skręcam w lewo i szukam wzrokiem dachu katedry. Widać ją tylko w pochmurne dni. Gdy jest słonecznie, przeszkadzają mi ruchliwe odbłyski ze ścian olbrzymiego hangaru, który zbudowano obok. Wygląda jak pudło na herbatniki. Daniel mówi, że naprawiają w nim samoloty. Wolałbym jednak, żeby to była fabryka słodyczy, mógłbym lepiej wyobrazić sobie zapachy: woń świeżo wypieczonego ciasta i gorącej czekolady. Spora liczba moich ludzików mogłaby tam pracować — piec herbatniki, mufinki, zatapiać w glazurze brazylijskie orzechy i kreteńskie rodzynki, oblewać kuwerturą chrupiące wafelki, krzątać się w dobrej, słodkiej sprawie. A tak? Grzebią się w płachtach aluminium i kilometrach kabli. Na pewno noszą obcisłe kombinezony z fluorescencyjnymi lamówkami, na głowach mają kaski, a na uszach ochronne słuchawki. Z takim wyglądem nie nadają się do mojego państwa. Nigdy nie wpuszczę ich w moje granice. Za bardzo przypominają cienie zza okna. A w moim państwie ani mrówka, ani wysokościowiec nie rzucają cienia.

Zwalniam hamulec i staczam się powoli. Muszę jeszcze ostrożnie objechać porośnięty bluszczem murek i pokonać jeden stopień, żeby dostać się na teren parku. Grząsko. Błoto przebija się przez kępy trawy. W oddali stoi samotna jabłoń. Zapomnieli ją wyciąć i wtopiła się w zagajnik drobnolistnych klonów. To chyba jedyne drzewko owocowe w promieniu kilometra. Podjeżdżam pod samą koronę. Liści już prawie nie ma, za to na gałęziach zostały pękate, czerwone owoce.

Zmieniam zakres napędu wózka i podnoszę siedzenie. Wysięgnik winduje mnie dwa metry w górę i siedzę teraz jak w domku na drzewie. Czuję na twarzy orzeźwiający powiew nasycony zapachem lekko nadgniłych owoców, mam wrażenie, że napycha mi płuca. Chwytam się tego złudzenia i próbuję ugryźć jedno z jabłek. Odbija się od warg, kołysze na ogonku, przekręca się i spada. Próbuję z następnym. Zwilżam szypułkę końcówką języka, w ślinie rozpuszcza się woskowata gorycz. Obejmuję ustami oślinioną skórkę. Jabłko ani drgnie. Trącam je końcem nosa. Kołysze się przez moment i leci ku ziemi, trafiając po drodze w zderzak wózka. Nic z tego nie będzie. Posiedzę sobie.

Ogarnia mnie senność. Inna niż ta w łóżku. Czuję, że za chwilę zdrzemnę się z twarzą wystawioną na powiewy chłodnego wiatru. Tutaj nie dopadną mnie żadne koszmary.

„To nic, to nic, to nic” powtarzam, żeby się ukołysać, utulić, uspokoić. Powieki mi opadają, ale senność nagle mija. Jeszcze chwila, jeszcze dwie i otwieram oczy.

To, co widzę, zdumiewa mnie. Z przewodu wentylacyjnego opuszczonego domu, po drugiej stronie parku, wydobywają się kłęby pary. Widzę wyraźnie, jak skręcają popychane powiewami wiatru i znikają za węgłem. Ten dom to dawno opuszczona rudera. Sporo tu takich — wokół parku i na sąsiednim wzgórzu za mostkiem. Upiorna dekoracja z dawnych czasów — zabrudzone i omszałe dachówki, zawilgotniałe i łuszczące się tynki na dobre wkomponowały się w zieleń zdziczałych ogrodów i prawie ich nie widać. A w tamtym domu ktoś najwyraźniej włączył piec do ogrzewania. Po co?

Zniżam się. Cichy gwizd podnośnika milknie. Czekam, aż respirator ulokuje się w osłonie i obracam wózek, żeby sforsować krawężnik. Łagodne wahnięcie i jestem na jezdni.

Toczę się samym jej środkiem — do pierwszej przecznicy, drugiej, trzeciej. Skręcam w czwartą.

Ulica Jagodowa. Stalowe tabliczki z numerami są jeszcze całkiem wyraźne. Domy straszą pustymi oknami. Ledwie je widać spoza szpalerów zrośniętych koron żywotników. Muszę znaleźć przesmyk. Dostać się tam od strony ogrodu. Przeciskam się przez kolczaste zarośla jeżyn. Pojedynczy pęd wczepia mi się w nogawkę spodni i wydziera kilka nitek, kolejny splata się ze sznurowadłem. Żebym tylko się nie poranił. Posuwam się wolno. Beton na ścieżce jest podmyty i spękany, porasta go mech i koła ledwie dają radę. Nadziewam się na jakąś pajęczynę. Przykleja mi się do twarzy i kicham dwa razy. Respirator blokuje się na moment i zaraz wraca do rytmu, powietrze przepchnęło się przez moje nozdrza i wyrzuciło porcję lepkich smarków. Sięgam po nie końcówką języka, mieszam ze śliną i wypluwam z całej siły przed siebie.

Nie ma furtki. Została po niej tylko pusta rama wisząca na zawiasach. Przechylam oparcie do tyłu… Tak, teraz jestem pewny, że się nie myliłem. Widzę dokładnie: na pierwszym piętrze zamiast zasłon wiszą jakieś łachy. Ktoś suszy pranie. Jeśli przesunę oparcie do przodu, to na pewno zobaczę okna na parterze. Żebym tylko nie zerwał rurki respiratora. Powolutku. Psia mać! Podbródek ześliznął się z joysticka. Jeszcze raz: broda w dół, delikatnie w lewo i do przodu. Właśnie tak. I już!

Mam to jak na dłoni: okno kuchenne. Brudne i zamglone. Wygląda na to, że jakiś czas temu ktoś tłustym paluchem

bazgrał po szybie i teraz skroplona para odsłoniła napis: LOW FAT COCONUT MILK. Dzieci? Skąd tu wzięły się dzieci? Przecież na naszym terytorium średnia wieku zapewne przekracza siedemdziesiątkę. Są tu domy starców, których nigdy nie widziałem, jest szpital, ale to tylko jeden lichy oddział, cztery dwuosobowe pokoje, zwykle puste, bo taniej jest umierać w domu opieki. Przyjeżdża lekarz, wypisuje się akt zgonu, potem przyjeżdża ambulans, ładują zwłoki do metalowej trumny i wywożą je do krematorium za wzgórza. Tak to się kończy. Po co tu dzieci?

9

Słyszę za sobą kroki. Poznaję ich rytm.

— Tu jestem, chłoptasiu. Chodź, zobacz, co odkryłem!

Z mojej przewietrzonej krtani wydobywa się całkiem donośny krzyk. Nie musiałem się aż tak wysilać. Daniel już stoi za moimi placami i sprawdza respirator.

— Baterii wystarczyłoby ci najwyżej do północy — mówi mi prosto do ucha.

— Widzisz to, co ja?

Skręcam lekko wózkiem, żebym mógł dobrze spojrzeć.

Jego twarz nie wyraża zdziwienia.

— To nowi osiedleńcy — mówi — właściwie uchodźcy, sekciarze. W zeszłym miesiącu kilku rodzinom pozwolono przekroczyć granicę. Włóczyli się po okolicy i gmina wydała im pozwolenie na zajęcie pustostanów.

Referuje mi zawiłą historię tych ludzi. Niewiele z niej pojmuję, najciekawsze wydaje mi się to, że ci nowi prowadzają ze sobą konie. Proponuję, żebyśmy udali się w miejsce, gdzie je pasą. Nie odmawia.

Ruszamy. Drepce koło mnie, patrząc pod nogi, chwilami podpiera się parasolem, który zabrał „na wszelki wypadek”.

— A oni mają dzieci? — pytam.

— Nie wiem, Steven. Dlaczego pytasz?

— Tak sobie. Chyba powinny być jakieś dzieci?

Urywam. Obaj jesteśmy zbyt zmordowani, żeby rozmawiać. Wleczemy się. Jak na złość, zrywa się przeciwny wiatr, nasączony wilgocią, ciężki. Mam wrażenie, że ktoś przesuwa mi po twarzy mokrą szmatę. Czuję opar znad bagnisk, odór psujących się skorupiaków z plaży i swąd spalenizny. Jak on powiedział? Baterii starczyłoby mi do północy. Może jutro naprawdę ucieknę.

10

Z daleka konie wyglądają jak odlane z betonu. Kiedy się do nich zbliżamy, nie odwracają łbów. Jak mogą wyglądać właściciele takich zwierząt? Daniel twierdzi, że są całkiem zwyczajni, może poza strojem. Mężczyźni noszą koszule zapinane na haftki zamiast guzików, a kobiety nigdy nie odkrywają włosów.

— Akurat to wiesz! — przerywam mu.

Odpowiada, że oglądał o nich film. Pewnie tak samo go oglądał, jak wszystkie inne programy, których tytułów nie pamięta. Pamięć ma dziurawą jak rzeszoto. Zmyśla.

— Dlaczego mieliby nosić takie dziwaczne koszule? — naciskam.

Milczy. Zaraz wyskoczą mu czerwone plamy na karku.

Zawsze tak jest, gdy się zdenerwuje.

Patrzymy, jak jeden z koni próbuje położyć się na trawie, ale pęta założone na tylnych kończynach nie pozwalają mu nawet klęknąć. Rzuca nerwowo łbem, tłucze kopytami o podłoże i już po chwili stoi w kałuży brudnej wody.

— To na pewno ich zwierzęta? — pytam.

— Chyba tak.

— Dlaczego zostawiają je tu na bagniskach? To bez sensu. Koło domów jest pełno lepszych miejsc, choćby stare boisko do futbolu. Nikt tam nie kosi trawy, konie miałyby co skubać. Poza tym to jest bliżej.

Dziwię się swoim słowom. Dawno nie rozumowałem tak praktycznie.

— To jest związane z ich rytuałami — wyjaśnia Daniel. — Chodzi o jakieś wieczorne modlitwy, które są objęte sztywnymi regułami. Jedna z nich mówi, że po zmroku, to znaczy po ostatniej modlitwie, nie wolno im dotykać zwierząt. Osoba, która by to uczyniła, musi być wykluczona ze wspólnoty i wygnana.

— Ciekawe, gdzie by się podziała?

— Nie wiem. Może przenosi się do innej wspólnoty. To, co mówi, ma sens, ale jest za proste.

— Bzdura! — wyrzucam z siebie.

— Dlaczego? Oni żyją w małych społecznościach i poszczególne grupy nie utrzymują ze sobą kontaktu. Tylko raz w roku, na wiosnę robią zjazd przywódców. Podobno w tym czasie w ogóle nie śpią i poszczą. Podejmują wtedy najważniejsze decyzje.

— Ciekawe, czy przyjeżdżają konno?

— Nie wiem.

— Tyle się dowiedziałeś, a tego nie wiesz?

— Nie było o tym.

Koń wykonuje jeszcze kilka rozpaczliwych kopnięć i nieruchomieje. Namawiam Daniela, żeby mu pomógł, zdjął pęta i odprowadził kawałek dalej. Odmawia.

— Nie dam rady, Steven. Zawsze bałem się dużych zwierząt.

— Naprawdę? A co z dużymi ludźmi? Mnie też się boisz? Chcę już wracać. Weź joystick i odprowadź mnie do naszej stajni.

11

Posiedzę jeszcze chwilę na zewnątrz, nim pootwiera wszystkie drzwi i opuści rampę. Wiatr zmienił kierunek, teraz jest suchy i wścibski. Co to za dziwne słowo? Dobrze, że nie muszę go głośno wymówić. Chyba bym się zadławił.

Płot drży. Mlecze na trawniku położyły się, stokrotki sterczą na chudych łodyżkach. Wzdłuż szczeliny chodnika idą dwie mrówki. Jedna dźwiga jakiś okruch. Druga idzie jej śladem, równiutko trzyma dystans. Jest trochę mniejsza, wygląda jak dziecko pierwszej. Czy mrówki znają rodziców — swoją matkę — wielką królową i ojca, który sczezł niedługo po kopulacji? Te dwie mogą być rodzeństwem, pierwsza bardziej doświadczona i silniejsza — odwala ciężką robotę. Młodsza się przygląda. Właśnie zboczyła z kursu i teraz drobi wprost pod spadły liść. Może do szkoły dla mrówek? Pewnie opowie innym mrówczym gówniarzom o tym, jak trzeba harować, żeby nie zdechnąć. Powie: „Bądźmy takie jak siostra”, a one zapytają: „Ale po co?”.

Respirator jazgocze.

— Daniel!

Lodowaty dreszcz przebiegł mi po karku, a teraz czuję, jakby ktoś naciął skórę i rozciągał ją na boki. Musi już przyjść! Jeśli mam dziś zdechnąć, to nie na zewnątrz, lepiej niech to się stanie w łóżku. No przychodź, ty pieprzony opiekunie o głupawym imieniu Daniel!

— Daniel! Do kurwy nędzy, nie chcę zdechnąć, gapiąc się na płot i śmietnik!

Psia mać! Ci wszyscy opiekunowie mają nas gdzieś. Wydaje im się, że są lepsi od nas. Pieprzone prostaki w brudnych uniformach. Zachciewa im się! Nigdy nie przychodzą na czas, nie myją rąk, są leniwi i głupi! Zatrudnili ich, bo nie było innego wyjścia. Brali z ulicy, kogo się dało: cudzoziemców, nieudaczników, leniuchów, narkomanów po odwyku. Całe to tałatajstwo, które nie chciało wziąć się do innej pracy. Przeszkolili ich niewielkim kosztem i nędznie im płacą. Bo za co tu płacić, za chodzenie na spacerki z kalekami!?

— Daniel!

— Stoję tu od dwóch minut.

— Głowa mnie znowu boli! Daj mi to świństwo.

— Sekundę. Wstrzyknę ci dwie ampułki.

Podaje mi to cholerne „ścisła kontrola dawki”. Oczy wywracają mi się na drugą stronę. Powieki opadają. Ból zaraz odejdzie i zniknę. Jeszcze słyszę:

— Poczekajmy pięć minut i wezmę cię do środka.

12

Wszędzie woda, strugi wody i ten denerwujący chlupot, kiedy spadają z leżanki na podłogę. Trzy razy w tygodniu przeżywam powódź. Do tego zepsuł się termostat

w prysznicu i Daniel męczy się, żeby odpowiednio dobrać temperaturę.

— Chcesz zrezygnować? Poczekamy, aż naprawią ten termostat?

— Nie. Nie po to taskałeś mnie aż tutaj. Rób, co trzeba.

— Nie chcę cię przeziębić.

— To puść więcej ciepłej. I tak nie czuję. Wygrzeje mnie i nie będę śmierdział. Podwójny zysk.

— Jasne.

Gramoli się w swych lekkich kaloszkach i kręci kurkiem niezgrabnie, przy okazji strąca słuchawkę prysznica i seria kropel przecina mi policzki.

— Co robisz!?

— Przepraszam, Steven, naprawdę przepraszam.

Schyla się, żeby podnieść słuchawkę. Przez chwilę widzę jego zadek, potem następuje plaśnięcie i słyszę jęk. Upadł.

— Wszystko w porządku?

— Tak, pośliznąłem się tylko.

Naprawdę nie umie kłamać, to znaczy umie, ale tylko wtedy, gdy jego kłamstwo jest usłużne. W innych momentach jest bezradny jak pięciolatek złapany na psocie.

— Już mogę zacząć? Umyję ci najpierw głowę.

— OK.

Mycie głowy jest nawet przyjemne, pienisty masaż, ciepłe punkty przesuwają się po czerepie. Używamy specjalnego szamponu, który nie drażni śluzówek. Przysyłają nam to raz na kwartał w starannie zapakowanym kartonie: sześć butelek plus elektroniczny, bezdotykowy dozownik. Daniel trzyma je w osobnej szafce, bo to podarunek od producenta, który nie jest wliczany do naszych wydatków.

Otwieram usta, żeby złapać nieco piany. Kilka bąbelków wpada mi do nozdrzy, reszta niknie na języku. Smakują jak te karmelowe lody, które często jem na deser. Solony karmel. Sól i cukier połączone w hybrydowy smak. Z jednej strony słone łzy. Co z drugiej? Czekaj, Steven. Rusz mózgownicą. Mózgownico Stevena, wyrzuć z siebie jakieś słowo!

— Nic.

— Co nic?

— Nic nie mówiłem!

— Przepraszam, prawie nic nie słyszę. Nie za duży strumień?

Wokół jest coraz więcej wody. Wziął się do namydlania. Dzielnie trzyma gąbkę w lewej dłoni, a w prawej słuchawkę prysznica. Sciska ją, jakby to był pistolet. Rozpieprza ciepłą strugą każdy najmniejszy skrawek piany. To jest prawdziwy pogrom, ostateczna eksterminacja bakterii, pełne i nieodwołalne zwycięstwo Daniela, ogólnoświatowej gwiazdy opieki nad niepełnosprawnymi.

Osusza mi twarz, starannie wyciera oczy. Masuje głowę.

Nakłada na włosy odżywkę i czesze je.

— Teraz pachniesz jak niemowlę — mówi.

— I tak się czuję.

— To zdrowy objaw. Może będziesz dobrze spał.

Jest dumny ze swej roboty. Przykrył mnie ręcznikiem i jedziemy po korytarzu. Widzę fragment kuchni. Ani razu tam nie byłem. Mój wózek jest za szeroki, nie przechodzi przez drzwi. Kuchnia to dla mnie tylko jedna szafka z dziwacznym ceramicznym uchwytem i kaseton na świetlówkę. Jest jeszcze jakaś wycieraczka w progu. Po co ona tam leży? Nie pytam. I tak jutro nie będę pamiętał, o co mi chodziło.

Jeszcze tylko kilka kroków i wjedziemy do sypialni. Prawie dziewięćdziesiąt kilogramów ludzkich mięśni, kości, bebechów plus maszyny. Na pewno uzbiera się grubo ponad setka. Wszystko, co potrzebne do życia. I on to musi toczyć po tej bordowej wykładzinie, która wygląda, jakby ktoś wylał na podłogę kubeł krwi.

Naprawdę jest dzielny. Nie będę mu dziękował. Nie doda mu to sił, najwyżej speszy. Jak już mnie przetransportuje na łóżko, podłączy całe to elektronicznie sterowane dziadostwo, nabalsamuje mnie jak mumię, założy opatrunki, ogoli, wtedy wsiądzie na mój wózek i pojedzie na koniec korytarza, żeby podłączyć baterię do sieci. Zawsze tak robi. To jego nagroda — krótka przejażdżka na wózku kaleki. Gdybym chciał, zabrałbym mu i to, w końcu przepis zabrania takich praktyk, a on łamie przepisy tylko, jak sam mówi, „w wypadkach szczególnych i wyjątkowych”. Ciekawe, co by zrobił, gdyby wybuchł u nas pożar. Na tę okoliczność przepis przewiduje, żeby ratować tylko siebie.

Zostawiłby mnie na pewną śmierć, pozwoliłoby, żebym się usmażył jak kotlet? Przepis to przepis.

— Ratuj się kto może!

— Co powiedziałeś, Steven?

— Nie, nie. Nic ważnego.

— Zaraz założę ci nosidło. Za chwilę będziesz w łóżku.

Muszę zamknąć oczy. Nie znoszę tego momentu, kiedy jadę na wyciągu prawie pod sufit, obracam się, żeby po chwili lądować na materacu. Boję się. Tak przynajmniej mi się wydaje, bo ten strach to tylko bunt mojego błędnika.

— Jesteś gotów?

— Zaczynaj.

Jedziemy w górę. Karuzela startuje. Obrót. Wznoszę się jak przerażona kura, drugi obrót i ląduję bezpiecznie na swojej grzędzie.

— Ale było szybko.

— Przecież wiem, że tego nie lubisz, to staram się robić jak najszybciej.

— Ale dzisiaj to było naprawdę ekspresowo.

— Wydaje ci się. Jesteś po prostu zmęczony i inaczej odbierasz bodźce.

Podkłada mi poduszkę pod głowę. Przykrywa szczelnie kołdrą i sprawdza respirator.

— Jak…

Milknę. Myśl się ulotniła. Język mi rozmiękł i nadaje się jedynie do bełkotliwego gaworzenia. Tego wieczoru nie padnie już żadne pytanie, na które będę musiał odpowiadać, i nie zaniepokoi mnie żadna myśl, którą będę musiał wyrazić. Otoczy mnie rozproszone światło lampki nocnej. A potem jak zawsze pojawią się sny, które chyba nie są moje, bo przychodzą zza okna, bezgłośnie przenikają szyby, żeby tłuc się we mnie. Ciekawe, czy kiedyś zdołam dojść do takiej perfekcji, że będę śnił sen o śnie, który jest snem?

— Dobranoc, Steven.

— Dobranoc.

13

Najpierw pojawił się jej zapach: duszna mieszanina imbiru i olejku sandałowego. Spogląda na mnie para ciemnych oczu z czarnymi kreskami brwi. Z trudem odrywam od nich wzrok i patrzę na jej gładkie czoło — skóra jest mocno naciągnięta, żadnej zmarszczki. Ma wąski nos i krwiste wargi, z których wydobywa się matowy głos:

— Mam na imię Teresa. Jestem tutaj, żeby przeprowadzić inspekcję. Nie chcę cię niepokoić, prawie nie będziesz mnie widywał, ale w każdej chwili jestem otwarta na wszelkie sugestie.

— Sugestie?

— Mam na myśli przebieg mojej pracy — odpowiada spokojnie.

— Pracy — powtarzam bezmyślnie, węsząc w poszukiwaniu jej zapachu.

— Tak, procedura potrwa dwa tygodnie. Zacznę od wywiadów i kwestionariuszy, instrukcja obejmuje również inwentaryzację wszystkich ruchomości, ma się rozumieć tylko tych, które nie są własnością prywatną. Do tego muszę dodać ogólny raport o stanie budynku, ale to nie zajmie mi dużo czasu. W każdym razie dołożę wszelkich starań, żeby sprawy przebiegały sprawnie i nie zakłócały waszych codziennych zajęć.

Chyba nie obchodzi mnie, co ma mi do powiedzenia. Wygłasza biurokratyczne formułki, słucham tylko dlatego, że ton jej głosu działa na mnie kojąco. Codzienne zajęcia? Co ona może o nich wiedzieć? Podnoszę lekko głowę, żeby oszacować rozmiar jej piersi. Ciekawi mnie też kształt jej dłoni, ale ręce trzyma opuszczone.

— Daniel pokazał mi mój pokój. Jest odpowiedni. Bardzo dziękuję.

— Będziesz tutaj mieszkać? Nie muszę udawać zdziwienia.

— Tak, to obniża koszty procedury.

— Rozumiem.

Kłamię. Niczego nie rozumiem i nie chcę zrozumieć. Wystarcza mi wiadomość, że ktoś zamierza wkroczyć w moje życie. Poszukuję w głowie jakiejś złośliwości, która obnażyłaby absurd tego pomysłu, ale gardło mam zbyt ściśnięte. Brakuje mi tlenu. Czuję lekki zawrót głowy, jej zapach na chwilę powraca i szybko odpływa. Tak, to na pewno imbir, ale ten drugi aromat? Chyba jednak nie olejek sandałowy. Piżmo?

Proszę, żeby poprawiła przewód respiratora, ale odmawia.

— Przykro mi, ale nie mam w tej chwili upoważnienia do obsługi tego sprzętu.

— Ach tak.

— Czy mam zawołać Daniela?

— Jakoś wytrzymam.

— Chciałabym, aby dobrze mnie pan zrozumiał — zmienia ton na jeszcze bardziej oficjalny. — Nie zamierzamy wiele zmieniać. Musimy tylko wiedzieć, że środki ulokowane są odpowiednio do waszych potrzeb, a do tego niezbędna jest analiza wszystkich kosztów. To pozwoli nam usprawnić przepływ pieniędzy z ubezpieczenia. Czy to jest dla pana do zaakceptowania?

Potakuję ruchem głowy, a ona sięga po elektroniczny notes. Wreszcie mogę zobaczyć jej brzydkie, nieforemne palce, które niespodziewanie precyzyjnie trafiają w przyciski klawiatury. Nie pasują do niej — dłonie azjatyckiej chłopki przyczepione do kształtnych, drobnokościstych ramion. Zupełnie nieudane zestawienie.

— Masz na imię Teresa, prawda? To bardzo ładne imię.

Dziękuje i rewanżuje się uśmiechem, po czym odwraca głowę w kierunku drzwi. W tym gwałtownym ruchu jest

przez moment kimś więcej niż tylko urzędniczką. Jest kobietą. Kobiety. Prawie zapomniałem, że one w ogóle istnieją i potrafią być nieprzewidywalne. Próbuję zażartować i mówię, że nie mamy na drzwiach wizytówek, bo nikt nas nie odwiedza poza dostawcami i ogrodnikiem, który nie umie dobrze obsługiwać kosiarki i jest w dodatku głuchy. Dowcip mi się nie udaje. Przez jej twarz przebiega grymas zdziwienia, a koślawe palce na powrót przebiegają po klawiaturze.

— Macie kłopoty z porządkami w ogrodzie?

— Proszę spytać Daniela.

— Tak zrobię.

Do cholery. Czy ona jest zupełnie odporna na aluzje? Jest tak sztywna, jakby napiła się gipsu. Gadający pomnik.

— Czy jest pan w stanie poświęcić mi jeszcze chwilkę?

— Jeśli napiję się przedtem soku. Kubek jest na stoliku.

— Oczywiście.

Odkłada notes i sięga po kubek. Używa obu dłoni, jakby się bała, że go upuści. Chwytam wargami słomkę i wciągam zachłannie kilka łyków, a potem przygryzam ją i wyciągam na zewnątrz kubka. Kilka kropel soku spada na jej dłoń. Co teraz zrobi? Na pewno nigdy nie widziała kaleki, który porusza tylko głową. Z pewnością też nie przypuszcza, jak daleko może sięgać jego władza nad innymi, choćby jego bronią miał być tylko kawałek plastiku. Upajam się swoim zwycięstwem. Skoro już tu jest, powinna poznać reguły gry, namacalnie, niech raz na zawsze dowie się, że jej uspokajające deklaracje są tylko czczą gadaniną, która nie ma nic wspólnego z czynami. Żadne jej słowo nie wyciągnie słomki spomiędzy moich zębów, chyba że sam zechcę coś powiedzieć i wypluję ją na kołdrę.

— Dziękuję.

— Możemy kontynuować?

— Odstaw kubek.

Wykonuje posłusznie polecenie.

— Nie tu. Dokładnie tam, gdzie stał. Chcę go widzieć. To mój ulubiony kubek, rozumiesz?

Potakuje, a ja szukam pomysłu, żeby przedłużyć tę grę. Tymczasem robię kilka min. Usta zwijam w trąbkę, marszczę czoło. Gdybym wepchnął język do przełyku, respirator zacząłby buczeć. Wezwałaby Daniela. Ziewam głośno. Odwraca się, żeby nie zaglądać mi w usta. Co jeszcze potrafi zrobić ruszająca się głowa?

— Jest pan gotów?

— Tak, tak — potwierdzam.

Przeczytałeś bezpłatny fragment.
Kup książkę, aby przeczytać do końca.
E-book
za 15.75
drukowana A5
za 47.49